التفسير الكاشف ( تفسير كاشف ) ( فارسى ) — الصفحة ٠.٦٠٥

تفسير

ثمود مىباشد ؛ زيرا در سورهء اعراف ، آيهء 73 - 74 آمده است : وَ إِلى ثَمُودَ أَخاهُمْ صالِحاً . . . وَ اذْكُرُوا إِذْ جَعَلَكُمْ خُلَفاءَ مِنْ بَعْدِ عادٍ بر قوم ثمود برادرشان صالح را فرستاديم ، . . . به ياد آريد آن زمان را كه شما را جانشينان قوم عاد كرد » .

ما تَسْبِقُ مِنْ أُمَّةٍ أَجَلَها وَ ما يَسْتَأْخِرُونَ . هرچيز به‌جز خدا مدتى دارد كه نه از آن پيش مىافتد و نه تأخير مىكند و از آن جمله ، نابود شدن امت‌هايى است كه پيامبرانشان را تكذيب كردند كه عذاب به‌طور ناگهانى و بدون آگاهى و هشدار قبلى به سراغ آنها مىآمد .

ثُمَّ أَرْسَلْنا رُسُلَنا تَتْرا . امت‌ها يكى پس از ديگرى و پىدرپى و همچنين پيامبران آنها يكى پس از ديگرى مىآمدند ؛ زيرا خداوند براى هرامتى پيامبرى قرار داده است .

كُلَّ ما جاءَ أُمَّةً رَسُولُها كَذَّبُوهُ . هربار كه پيامبرى بر ملتى آمد ، تكذيبش كردند يا او را كشتند ، آن‌هم تنها بدين‌سبب كه او چيزى با خود آورده بود كه با هواهاى نفسانى آنها مطابقت نداشت ، چنان‌كه آيهء 87 سورهء بقره اين مطلب را آشكارا بيان مىكند : « و هرگاه پيامبرى آمد و چيزهايى آورد كه پسند نفس شما نبود ، سركشى كرديد و گروهى را دروغگو خوانديد و گروهى را كشتيد » .

فَأَتْبَعْنا بَعْضَهُمْ بَعْضاً وَ جَعَلْناهُمْ أَحادِيثَ . ضمير « بعضهم » و « جعلناهم » به ملت‌هايى برمىگردد كه پيامبرانشان را تكذيب كردند و معناى آيه چنين است :

خداوند امت‌هايى را كه پيامبرانشان را يكى پس از ديگرى تكذيب كردند ، نابود ساخت و آنان را اندرزى قرار داد براى كسانى كه اندرز پذيرند و نيز خبرى كه مردم آن را نسل‌اندرنسل نقل مىكنند .

فَبُعْداً لِقَوْمٍ لا يُؤْمِنُونَ . دور از رحمت خدا باد قومى كه به خدا ايمان نمىآورند و بدان عمل نمىكنند .