التفسير الكاشف ( تفسير كاشف ) ( فارسى ) — الصفحة ٠.١٦٦

اعراب

واژگان

واژگان

العوج : به فتح عين به اعيان اختصاص دارد و به كسر آن به معانى ، چنان‌كه مىگويى :

في ساقه عوج ( به فتح ) : ساق پاى او كج است . في رأيه عوج ( به كسر ) رأى او كج است .

القيّم : راست ، معتدل .

البأس : در اين‌جا به معناى عذاب .

من لدنه : من عنده : از نزد او . ضمير به خدا برمىگردد .

بخع نفسه : نزديك است از اندوه و خشم ، خود را هلاك سازد .

على آثارهم : بر اثر دورى آنان [ از پذيرش حق ] .

الصعيد : در اين‌جا ، يعنى خاك .

الجرز : زمينى كه گياهى در آن نباشد .

اعراب

اعراب

« الْحَمْدُ لِلَّهِ » مبتدا و خبر است و جمله مفعول است براى فعل محذوف : قولوا الحمد للّه . « قيّما » يا مفعول براى فعل محذوف است : بل جعله قيّما و يا حال از « الكتاب » است : أنزل على عبده الكتاب قيّما و لم يجعل له عوجا ؛ بر بنده‌اش كتابى عارى از انحراف فرستاد و براى آن كژى قرار نداد . « لينذر » منصوب است به « أن » كه پس از لام در تقدير است و مصدر مجرور به « لام » يا متعلق است به « قيّم » و يا به « أنزل » .

« ماكثين » حال است از « لهم » . « أبدا » ظرف و منصوب است به « ماكثين » . « مِنْ عِلْمٍ » .

« من » از لحاظ اعراب زايد و « علم » مبتداى مؤخر و « لَهُمْ بِهِ » خبر . فاعل « كبرت » محذوف است كه جملهء قالوا اتخذ اللّه ولدا و يا « كلمة » بر آن دلالت مىكند و در تقدير چنين است : كبرت المقالة كلمة و يا كبرت الكلمة كلمة . « كذبا » صفت براى مفعول مطلق محذوف است : قولا كذبا . « أسفا » مفعول لاجله است براى « باخع » . « أيّهم » مبتدا و « أحسن » خبر و « عملا » تميز مىباشند .