سيرة الأئمة ( سيره معصومان ) ( فارسي ) — الجزء ١، الصفحة ٣٤٧

روز غميصاء

چنين خواهم كرد پس تو شتاب به خرج مده تا كسى را كه مورد وثوق توست از قبيلهء خود پيدا كنى تا تو را به ديار خودت برساند . پس به من فرصت بده . آن گاه من پرسيدم : آن مردى كه به من اشاره كرد تا با پيامبر سخن بگويم كه بود ؟ گفتند : او على بن ابيطالب بود . من چند روزى در آنجا به سر بردم تا آنكه گروهى از طى به مدينه آمدند و من خواستم به سوى برادرم به شام بروم ، به پيامبر خبر دادم كه در ميان ايشان شخصى مورد اطمينان من است . پس آن حضرت لباس بر من پوشانيد و مرا سوار كرد و به من نفقه اى داد و من خارج شدم تا به نزد برادرم در شام رسيدم . برادر وى در دومة الجندل ( جوف ) بود .

در سيرهء حلبيه آمده است در روايتى ذكر شده كه دختر عدى بن پيامبر گفت : اى محمد اگر صلاح بدانى مرا رها مى كنى و ما ، بزرگان عرب را چنين خوار نمى كنى . زيرا من دختر رئيس قوم خود هستم و پدرم بسيار آبرودار بود و مشكل دردمندان را رفع مى كرد ، گرسنگان را مى خورانيد و برهنگان را مى پوشانيد و ميهمان را گرامى مى داشت و به مردم طعام مى داد و به بانگ بلند سلام مى گفت و هرگز خواهش كسى را رد نكرد . من دختر حاتم طائى هستم .

پيامبر به او فرمود : اى دختر به حقيقت اينها كه تو گفتى همه صفت مؤمنان است . اگر پدر تو مسلمان بود همانا بر او رحم مى آورديم . پس تو آزادى چرا كه پدرت اخلاق نيك را دوست مى داشت .

در جايى ديگر نيز روايت شده است كه دختر عدى به پيامبر گفت : اى محمد اگر صلاح بدانى بر من منت گذار و مرا در ميان قبيله ام رسوا مكن . زيرا من دختر رئيس قبيلهء خود هستم . پدرم طعام مى داد و حقوق همسايه را رعايت مى كرد ، عهد و پيمان را از نظر دور نداشت ، مشكل دردمندان را رفع مى كرد گرسنگان را سير مى كرد و برهنگان را لباس مى پوشانيد و هرگز دست رد بر سينهء خواهش كنند ه اى نزد . من دختر حاتم طائى هستم . پس پيامبر به او فرمود : اينها همه به حقيقت از مكارم نيك اخلاقى است اگر پدر تو مسلمان بود هر آينه بر او رحمت مى كردم تو آزادى زيرا پدرت دوستدار خصال نيك اخلاقى بود و خداوند نيز نيك را دوست مى دارد .

شايد دختر عدى هر يك از اين سخنان را در مرتبه اى از آن سه مرتبه مى گفته است . در شرح رساله ابن زيدون و غير او آمده است : از على بن ابيطالب حكايت شده است روزى فرمود : سبحان الله ! چقدر مردم از انجام كار نيك كناره مى گيرند . شگفتا از كسى كه برادر مسلمانش براى رفع نياز به نزد او مى آيد اما او خود را شايستهء انجام كار خير نمى يابد ! در حالى كه اگر وى اميد پاداش و بيم از عذاب الهى را ندارد دست كم سزاوار است به سوى مكارم اخلاقى سرع جويد . چرا كه همين مكار اخلاق است كه او را به راه رستگارى دلالت مىكند . آن گاه مردى از آن ميانه برخاست و پرسيد : اى امير مؤمنان آيا اين سخن را