شرح اصول استنباط ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢١٥

الباب الرابع العموم و الخصوص و فيه ثمانية مباحث

الباب الرابع العموم و الخصوص و فيه ثمانية مباحث

الباب الرابع العموم و الخصوص و فيه ثمانية مباحث

باب چهارم از ابواب مباحث الفاظ باب عام و خاص است و در اين رابطه يك مقدمهء و هشت مبحث داريم .

امّا مقدّمه : در اين مقدمه دو نكته مطرح شده :

نكته اوّل : تعريف عام و خاص :

عام عبارتست از آن لفظى كه تمام افراد و مصاديقى كه در تحت آن قرار دارند و اين عنوان برآنها منطبق است را شامل شود و فراگير باشد مانند كل انسان كه جميع افراد انسان اعم از عالم و جاهل ، زن و مرد را شامل است و كل عالم و كل فقيه و . . . خاص نقطه مقابل عام است و آن عبارتست از لفظى كه فراگير نباشد اعم از اينكه افراد كثيره را دلالت كند مثل لا تكرم الفاسق من الناس و يا بريك فرد بيشتر قابل صدق نباشد مثل زيد مثلا در لا تكرم زيد و . . .

نكته دوّم : اينچنين نيست كه به صورت موجبهء كليه پاره‌اى از الفاظ و عناوين