هداية العلم وغرر الحكم ( گفتار امير المؤمنين على ( ع ) ) ( همراه با ترجمه فارسى هداية العلم و غرر الحكم ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٥٨

الحازم

18 - الحازم من اطّرح المؤن ، و الكلف 1392 .

19 - الحازم من ترك الدّنيا للآخرة 1487 .

20 - الحازم من تجنّب التّبذير ، و عاف السّرف 1506 .

21 - إنّما الحازم من كان بنفسه كلّ شغله ، و لدينه كلّ همهّ ، و لآخرته كلّ جدهّ 3897 .

22 - ربّ صغير أحزم من كبير 5348 .

23 - سلاح الحازم الاستظهار 5563 . 18 - دور انديش كسى است كه مؤنه و كلفت ها را بيندازد . ( يعنى زندگانى و معاشرت ها را سهل و آسان گيرد و خود را به زحمت نيندازد ) .

19 - دور انديش كسى است كه دنيا را براى آخرت ترك نمايد . ( يعنى آنچه از دنيا باعث فراموشى آخرت مى گردد آنها را واگذارد ، و گرنه دنيائى كه به وسيلهء آن آخرت تحصيل مى گردد عين آخرت خواهد بود ، بايد انسان بدنبال آن رود و ترك آن صحيح نيست ) .

20 - دور انديش كسى است كه از ولخرجى و بيهوده خرج كردن دورى كند ، و از زياده روى كراهت داشته باشد .

21 - جز اين نيست دور انديش كسى است كه تمام اشتغال او در باره نفسش ، و تمام اندوه و يا همتش براى دين خويش ، و همه كوشش و اجتهادش براى آخرت خود باشد .

22 - بسا كوچكى كه دور انديش تر از بزرگى است ، چون عقل او بيشتر مى باشد ، چنان كه سعدى گويد :

گه بود كز حكيم روشن رأى * بر نيايد درست تدبيرى

گاه باشد كه كودكى نادان * بغلط بر هدف زند تيرى

23 - اسلحهء دور انديش احتياط و پشت قوى كردن است .