ديوان حافظ ناشنيده پند ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٨٦

233

اشرافى . از ص 539 مقالات حافظ ) .

نواله : لقمه ، توشه ، مقدارى از خوراك كه براى كسى كنار بگذارند ( فرهنگ عميد ) سه جلدى .

« ديوان حافظ » خطى 805 ه‍ . ق .

( كهن‌ترين نسخه ) متعلق به دكتر همايون‌فرخ ، چاپ 1367 ه‍ . ش :

« . . . خيال بود كه اين كار بىحواله برآيد . »

. ( ديوانهاى حافظ مسعود فرزاد ، اديب برومند ، و . . .

:

« زهى خيال كه اين . . . »

) حافظ ق غ : خيال باشد كأين كار . . . ( هم سست ، هم داراى سكته است ) .

. . . نسخه‌هاى خطى قرن نهم . . .

« صدهزار ناله برآيد »

نوشته‌اند . از خاك كالبد به تعبير شاعرانه غير از روئيدن لاله ، برآمدن « ناله » هم سخن ناموزونى نيست . در اين مورد . . . ضبط اكثريت قاطع نسخه‌هاى [ خطى ] را [ كه « ناله » ضبط است ] بايد معتبر بشماريم . . . دكتر سليم نيسارى ، ص 220 تدوين غزلهاى حافظ . ( بايد توجه داشت كه در مطلع اين غزل ، كلمهء « لاله » آمده است بنابراين در حافظ قزوينى :

« خاك كالبدش صدهزار لاله برآيد »

تكرار قافيه است و لزومى نداشته و صحيح نمىباشد - ح - ) .

نسخهء معتبر خطى 805 ه‍ . ق . و حافظهاى « پير حسين كاتب » و « اديب برومند » و نيز چند نسخهء خطى و چاپى مورد اعتماد :

« . . . ناله برآيد . »

.