ديوان حافظ ناشنيده پند ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥١٢
206
چاپ و منتشر گرديده . . . اين مصراع ، چنين است :
« دستم اندر ساعدِ ساقى . . . »
. در حافظ قزوينى اين بيت را نياورده‌اند در صورتى كه بطور قطع از حافظ است .
الف - يا بقول استاد فرديد : « . . . و شايد « زرين گل را »
دفتر زرين گل را ، زينت اوراق بود
. ب - ق غ : بيت اول غزل
« پيش ازينت بيش ازين انديشهء عشاق . . . »
. نسخهء 805 : -
. . . بيش ازين غمخوارى عشاق . . . »
. « غمخوارى با مهرورزى همسانى و مقارنه دارد . » دكتر همايون‌فرخ ، ديوان شاعر ساحر ، زير نويس صفحهء 111 ج - [ راجع به مضمون بيت پنجم :
« سايهء معشوق اگر افتاد بر عاشق . . . »
] : . . . « أَ لَمْ تَرَ إِلى رَبِّكَ كَيْفَ مَدَّ الظِّلَّ . - « مرتضى مطهرى » - آئينهء جام ، ديوان حافظ با يادداشتهاى استاد مطهرى ، ص 140 ) .
د - [ راجع به بيت هشتم :
« رشتهء تسبيح اگر بگسست . . . »
] : ( . . . « عذر بدتر از گناه » ) : همان‌جا .
ه - [ بيت 5 : سايهء معشوق ] : « محمد دارابى مىنويسد : اين بيت اشاره است به حديث كنت كنزا مخفيا فاحببت ان اعرف فخلقت الخلق لكى اعرف » . ( لطيفهء غيبى ، ص 91 ) . همچنين ملهم از اين حديث قدسى است كه غزالى در اشاره به آن مىنويسد : « خداى تعالى مىگويد : طال شوق الابرار الى لقائى و انّى الى لقائهم لا شدّ شوقا : دراز شد آرزوى نيك‌مردان به من و من به ايشان آرزومندترم از ايشان به من » . ( كيميا ، ج 2 ، ص 604 ) . « استاد بهاء الدّين خرمشاهى » ، حافظنامه ، بخش دوم [ - مجلد دوم ] آبان 1367 - ص 751 .
[ كتاب « لطيفهء غيبى » از انتشارات كتابفروشى احمدى شيراز ، چاپخانهء موسوى شيراز ، ( قطع جيبى - فاقد تاريخ ) كه در اختيار دارم ؛ در