ديوان حافظ ناشنيده پند ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٦٣
148
كزين بهتر نمىارزد . . .
در اينجا : بدتر ، يا بهتر نمىتوان گفت .
بايد گفت : بيشتر ، يا كمتر حافظ ق غ : غلط كردم . - ( بعض نسخ : غلط گفتم ) .
الف - در بعض نسخ خطى و چاپى حافظ - قبل از بيت آخر ( مقطع ) ؛ اين سه بيت نيز مشاهده شد :
بشوى اين نقش دلتنگى ، كه در بازار يكرنگى * مُرقّعهاى گوناگون ، مى احمر نمىارزد
ديار و يار ، مردم را ، مُقيّد مىكند ليكن * چه جاى پارس كأين محنت ، جهان يكسر نمىارزد
برو گنج قناعت جو ، به كنج عافيت بنشين * كه يك‌دم تنگدل بون ، به بحر و بر نمىارزد .
ب - بيت « بشوى اين نقش دلتنگى . . . » : نسخهء حدود نيمهء اول قرن يازدهم هجرى اهدائى خانلرى به فرزاد . - چاپ 1322 هجرى لكنهور هندوستان . - حافظ قدسى شيرازى مطبع خورشيد بمبئى ص 159 - . جامع نسخ حافظ 1347 شمسى - و : ديوان حافظ فرزاد به كوشش على حصورى « تير ماه 1362 » . - . . . « مرقعهاى گوناگون مى احمر نمىارزد » : ( . . . « شاعر به خود . . . تلقين مىكند كه بكوشد تا از قيد « دلتنگى » رهائى يابد و مرقعهاى گوناگون نيز مى احمر نمىارزد ، با وجود اين بهترست كه . . . از خود دفع غم كند » . مسعود فرزاد « اصالت و توالى ابيات در غزلهاى حافظ د ، ص 599 . ) ج - بيت
« ديار و يار مردم را . . . »
: نسخ قدسى شيرازى - لكنهور هندوستان - جامع نسخ حافظ ، و : حافظ فرزاد على حصورى .
د - بيت
« برو گنج قناعت جو . . . »
: نسخهء خطى حدود نيمهء اول قرن يازدهم ( ه . ق ) - قدسى شيرازى - جامع نسخ . . . و - حافظ فرزاد به كوشش حصورى .