ديوان حافظ ناشنيده پند ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣١١
125
الف « حافظ ق . غ : غزل بالا را ندارد . ولى در نسخ انجوى ، قدسى ، حافظ خراباتى ، سفينهء حافظ و غيره آمده است . » ( ح ) ب : نيز اين غزل در ديوان حافظ خطى نسخهء 805 هجرى ، ديوان [ چاپى ] شاعر ساحر ، نسخهء اول و همچنين نسخهء دوم خطى لسان الغيب مربوط به كتابخانهء عضد الملك كه هر چهار كتاب متعلق به دوست سخن سنج و دانشورم جناب دكتر ركن الدين همايون‌فرخ مىباشد ، مكتوب شده است . ( ح ) .
ج : « اين غزل در ق [ - قزوينى ] ثبت نيست . گفتنى است كه اين غزل ، از غزلهاى شيوا و روح‌افزا و دلكش و فرح‌بخش و درربار حافظ است و تنها ذوق سليم و آشنا به طبع فياض و مستقيم خواجه حافظ مىتواند اين معيار را دريابد . با نسخهء ل [ - لسان الغيب خطى كتابخانهء عضد الملك ] مقابله شده است . . . » : ( دكتر همايون‌فرخ - ديوان شاعر ساحر - چاپ اوّل : 1371 - زير نويس صفحهء 138 ) .
د :
« هوس باد بهارم به سر صحرا برد »
نسخهء سال 805 - « نسخهء ( ل ) به سوى . . . ( سر صحرا فصيح‌تر است ) ، همايون‌فرخ ، همان‌جا » .
ه : [ بيت سوم غزل ] « در نسخهء ( ل ) اشك چو سيم . اين ثبت اصح است و سيم با زر در مصرع بعد ، مقارنه دارد » ، همايون‌فرخ ، همان‌جا .
و : بيت سوم در نسخ 805 و ديوان شاعر ساحر و لسان الغيب كتابخانهء عضد الملك آمده است و در جاى ديگر ، چشمم به اين بيت نخورد . ( ح ) .
ز : [ بيت چهارم ، مصرع دوم ] در نسخهء 805 چنين است :
« . . . آب مى زان لب جان‌بخش روان‌افزا برد . » .
ح : [ بيت پنجم ، مصرع دوم ] در نسخهء [ ل ] - لسان الغيب . . . اينست :
« پاى خيل و خدم لشكر غم ، از جا برد . »
ط : [ بيت ششم ، مصرع دوم ] :
« . . . رخت ما سنبل آن سرو سهى بالا برد . »
( نسخهء سال 805 ) .
ى : [ بيت آخر - مصراع دوم مقطع ]
« . . . پيش طوطى نتوان نام هزارآوا برد »
: ( ديوان حافظ 805 هجرى ) .