ديوان حافظ ناشنيده پند ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣٠٩

124

اين غزل در حافظ قزوينى و غنى ، و بعض نسخ نيامده ، ولى در نسخهء خطى قديمى مربوط به سالهاى نزديك به سال درگذشت حافظ ، و نسخ معتبر ديگر آمده ، و بدون هيچ‌گونه شك و شبهه و ترديد ، و بطور قطع و يقين از حافظ است .

حافظ خطى نسخهء 805 :

« من اين مرقع ديرينه »

. حافظ خطى نسخهء 805 :

« . . . كس اين گمان نبرد » .

اين بيت از ديوان حافظ نسخهء 805 هجرى ( كهن‌ترين نسخه ) نقل شد . ( در نسخ بعد از اين تاريخ ، اين بيت ديده نشد البته آن چند نسخه‌اى كه در دسترس ما بود ) .

در نسخه‌هائى بجاى « سخن به نزد سخن‌دان » اين مصراع مندرج است :

« بنزد خواجه سخن‌پرورى مكن حافظ »

. ( نسخهء خطى بىتاريخ متعلق به مسعود فرزاد كه كتابت آن محدود به سالهاى 900 تا 950 هجرى قمريست ، . جامع نسخ حافظ ( چاپ دانشگاه شيراز 1347 ه‍ . ش . ) صفحات 148 و 28 ؛ ديوان حافظ به تصحيح مسعود فرزاد به كوشش على حصورى ، . . . و يكى دو نسخه ديگر :

« به نزد خواجه سخن‌پرورى مكن حافظ »

. امّا جز اين چند نسخه ، بايد گفت كه در تمام نسخى كه اين غزل آمده است اين مصراع را چنين ثبت كرده‌اند :

« سخن به نزدِ سخن‌دان ادا مكن حافظ »

.