دروس في علم الأصول ( الحلقة الأولى ) ( قواعد كلى استنباط ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٢٢٤

عناصر خاص لغوى آن دسته از مباحث ادبى هستند كه جنبهء اختصاصى دارند ؛

الدلالات التي يبحث عنها علم الاصول نستطيع أن نقسّم العناصر اللغويّة [ اي القواعد الادبيّة ] من وجهة نظر أصوليّة إلى عناصر مشتركة في عمليّة الاستنباط و عناصر خاصّة في تلك العمليّة .

فالعناصر المشتركة هي كلّ أداة لغويّة تصلح للدخول في أيّ دليل [ شرعي ] مهما كان نوع الموضوع الذي يعالجه [ - الموضوع ] ذلك الدليل [ و يكشف عن حكمه ] ، و مثاله [ - كل اداة ] صيغة فعل الأمر ، فإنّ بالإمكان استخدامها [ اي الاستفادة منها ] بالنسبة إلى أيّ موضوع [ مثل الصلاة او الصوم او البيع ] .

و العناصر الخاصّة في عمليّة الاستنباط هي كلّ أداة لغويّة لا تصلح للدخول

دلالتهاى مورد بحث در علم اصول

دلالتهاى مورد بحث در علم اصول

مباحث لغوى كه دخالت در عمليات استنباط حكم شرعى دارند ، دو دسته هستند :

مباحث لغوى كه دخالت در عمليات استنباط حكم شرعى دارند ، دو دسته هستند :

عناصر مشترك و عناصر خاص .

عناصر مشترك لغوى آن دسته از ادات لغوى هستند كه همه جا به كار مىآيند .

عناصر مشترك لغوى آن دسته از ادات لغوى هستند كه همه جا به كار مىآيند .

اين‌ها در هر استدلالى و در مورد هر مسئله از مسائل فقهى به كار مىروند و هرگز جنبهء اختصاصى ندارند ؛ مانند بحث از معناى صيغهء امر ، معناى صيغهء نهى ، مفهوم شرط و مانند اين‌ها . در پيش گفتيم آن دسته از مباحث ادبى كه جنبهء عام دارند در علم اصول مطرح مىشوند و اختصاصى به لغت معينى ندارند .

عناصر خاص لغوى آن دسته از مباحث ادبى هستند كه جنبهء اختصاصى دارند ؛

عناصر خاص لغوى آن دسته از مباحث ادبى هستند كه جنبهء اختصاصى دارند ؛

يعنى در هر استدلالى و در هر مسئله قابل استفاده نيستند . در ارتباط با هر مسئلهء فقهى يك سلسله نكات ادبى بايد دانسته شود كه مختص به همان مسئله است و در مسائل ديگر به كار نمىآيد . مثلا قرآن كريم دربارهء احترام به والدين مىفرمايد : « وَ وَصَّيْنَا الْإِنْسانَ