حج گزارى ايرانيان به روايت اسناد عثمانى و قاجارى ( فارسى ) — الصفحة ٤٦٥

53 . ادعاى شيخ‌الاسلام ترشيز « 1 » در باب پولى كه در درياى قمران انداخته

در صورتى كه جهاز صبر نكرده ، بعد از سى ليره تعارف .

ذوالفقاربيك عرض مىكند مىخواست از جهاز بيرون بيايد [ و ] بعد از يك روز با جهاز ديگر عازم مقصد مىشد .

سيصد نفر حاجى در بندرعباس به خيال جهاز ديگر تباهى شدند .

خدا مىداند تمام اين عرض‌ها را جعل كرده و مىكند .

حالت او بر حضرت اجلّ مكشوف است . به واسطه تعارفى كه به حضرت علاءالملك داد ، تمام حجّاج اهل ايران را سوخت .

اين مطلب را بنده عرض نمىكنم ، [ بلكه ] روزنامه عرض مىكند [ كه ] حجاجى كه شرفياب شدند ، عرض كردند از جده و مكه به خود حضرت اجل عرض شد [ اما ] ترتيب آثارى باز نشد ، [ بلكه ] جرى شده ، هر جور مىخواهد عرض مىكند .

بعد از شاهد حضورى ، اين عرض‌ها مزخرف است .

جناب علاءالملك هم به واسطه جزئى تعارف كه داده ، حق مؤاخذه « 1 » ندارد .

حق با ايشان است ، ولى صدور دست‌خط مبارك ، اسباب خيال و حيرت داعى واقعى شده است .

قربانت گردم !

ذوالفقاربيك در جدّه بوده ، پول داعى در قمران انداخته و با كاپيتان سازش نمودند كه توقف نكند .

سى ليره حاجى سيدمحمدباقر كه در طهران حاضر است ، دادند كه كاپيتان يا خودش بفرستد بيرون بياورند ، يا يك ساعت توقف نمايد ، خودمان بيرون بياوريم ، يا در قمران بمانم . [ اما ] نه خود فرستاده ، نه توقف داد .

سند صحت عرضم ، استشهادى است كه به مهر جمعى از حاجيان طهرانى در دفتر ضبط است .

( 1 ) . متن سند : مأخذه .