حج گزارى ايرانيان به روايت اسناد عثمانى و قاجارى ( فارسى ) — الصفحة ٣٩٤

4 . هشدار به حجّاج درباره بعضى حمله‌داران فريبكار و مراعات امنيت و سلامت حجاج

ولايات ممالك محروسه مىآيند [ و ] حجّاج را فريب داده ، مكفى مىكنند كه به مكه ببرند « 1 » و مبلغى از آنها مىگيرند و به قروض خود مىدهند و حاجى را در عتبات و بين راه معطل ساخته ، متضرّر مىنمايند .

به اهالى ولايات اعلام نماييد هر كس به مكه مىرود ، فريب حمله دار را نخورده ، [ بلكه ] مال كرايه كند [ و ] برود [ و ] پولش را به دست حمله‌دارها ندهد كه موجب ضرر و سرگردانى او بشود .

نصر الله مشير الدوله .

[ حاشيه چپ فراز : ] « محرم 1447 » .

GHI 1319 - 6 - 13 - 0047

[ سند دوم ]

بغداد ، نمره 497

تلگراف به توسط تلگرافخانه قصر

9 شعبان 1319

تلگراف شما در خصوص طلب حجّاج مازندرانى از صالح رسيد .

مىگويند امسال جمعى از حجّاج در حمل « 2 » او به مكّه مىروند ؛ او را توقف نماييد [ تا ] طلب مازندرانىها را بدهد [ و ] برود .

از قرار مذكور مشار اليه مفلس حقيقى نيست ، [ بلكه ] خانه و كاروان‌سرا [ و ] دكاكين دارد ؛ همين‌كه آمد در توقيف ، [ و ديد كه ] خود از دخل و كار بازمىماند ، پول را خواهد داد .

( نصرالله مشيرالدوله ) .

GHI 1319 - 6 - 13 - 0023

( 1 ) . متن سند : به برند . ( 2 ) . كاروان .