حج گزارى ايرانيان به روايت اسناد عثمانى و قاجارى ( فارسى ) — الصفحة ٣٨١
2 . ممانعت حجاج از معاودت از راه جبل و لزوم مؤاخذه متجاسرين و اختلاف فتاوى علما
[ سند بيست و هفتم ]
به تاريخ 10 شهر شوال سنه 1320
ملفوف فرمان همايونى - روحنا فداه - در خصوص منع حجّاج از راه جبل كه شرف صدور يافته بود ، زيارت كرده و به عموم اهالى اشاعه و انتشار داده كه ديگر از راه جبل به مكّه معظّمه - زاد [ ه ] الله شرفاً و تعظيماً - نروند .
محض استحضار خواطر شريف جناب‌عالى زحمت داد .
زياده زحمتى ندارد .
[ حاشيه چپ صفحه چپ : ] «
z
فارسى ، گ 1528 ، 28 شهر شوال 1320 ، نوشته شد » .
GHI 1320 gh - 16 - 11 - 22
[ سند بيست و هشتم ]
هو
قربانت گردم !
به زيارت تلگراف رمز مبارك كه در باب منع عزيمت حاج از راه جبل فرموده‌اند ، مشرف شدم .
اگرچه خيلى مغلوط رسيده است ، ولى معلوم شد كه تأكيد فرموده‌اند كه راه جبل را از عزيمت حاج به كلى مسدود نمايم .
سابقاً كه امر مطاع مبارك عالى در اين باب رسيده بود ، به تمام مأمورين كارپردازى مقيمين سامره ، كاظمين ، كربلاى معلى و نجف اشرف ، حسب الامر نوشتم كه به عموم مردم اطلاع بدهند و در كاروان‌سراها جار بزنند كه تمام زوّار و مجاورين مطلع شوند كه احدى از اين راه پرخطر عازم نشود .
تمام مردم مطلع شدند ، و تاكنون جمعى از راه شام عازم شده‌اند و بقيه از راه دريا رفته‌اند و بعضى ديگر در شرف حركت از راه دريا هستند .
احدى از راه جبل نرفته و نخواهد رفت ، و احتياطاً باز در اين پوسته ، به مأمور نجف