حج گزارى ايرانيان به روايت اسناد عثمانى و قاجارى ( فارسى ) — الصفحة ٣٥٧

2 . ممانعت حجاج از معاودت از راه جبل و لزوم مؤاخذه متجاسرين و اختلاف فتاوى علما

بعد از عزيمت او هم كتباً در اجراء اين امر ، اولياء دولتِ جاويدآيت به مشاراليه تأكيد گرديد و البته مراقبات متصوره را در اين كار به‌عمل آورده است . ديگر نمىدانم عكام و حمله‌دارها كه براى جلب منافع خود ، حجّاج بيچاره را به اطوار مختلفه تحريك نموده و به آنها وعده معاودت از راه مطلوب مأمور به آنها داده ، از بين راه ، به مقصد و محلّ دخل خود مىبرند ، اثرى به اين اقدامات و مراقبات مأمور جدّه بدهد يا خير .

محمود .

[ حاشيه ] : « خيلى خوب » .

GHI 1317 - k 6 - p 9 - 23

[ سند دوم ]

هو الله تعالى

عرض مىشود إن‌شاءالله ايام جلالت‌فرجام ، قرين عافيت و همواره محروس از شوائب ملال خواهد بود .

داعى را نيز بحمدالله حيات باقى و اوقات در دعاگوئى اعلىحضرت اقدس اسعد ذات شاهانه - أدام الله تعالى ملكه و سلطانه - و دوام دولت قاهره مصروف است .

بعدها حاج ايرانى با حمل جبل وارد شده ؛ البته به عرض اولياى دولت قويشوكت هم رسيده است .

غرض اينكه با وجود منع اكيد و حكم صريح دولتى و ملّتى ، تجرّى بزرگ در مخالفت كرده‌اند ، نشايد سهل و بىمؤاخذه بگذرد .

حضرات جبلىها به نيل مرام و پيشرفت خواسته « 1 » خودشان خيلى مستظهر شده ، اعتقاده كرده‌اند كه همه وقت قدغن دولتى و ملت ايران تشر و بىاثر است و حق هم به جانب آنها است .

بعد از اينكه خود حاج ، تقيد به منع دولتى و ملتى خود نداشته باشد و از تلف مال

( 1 ) . متن سند : خاسته .