نهاية الوصول ( شرح فارسى كفاية الأصول ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٢٣

102 - چه امورى متفرّع بر دلالت تصديقى لفظ بر معنا مىشود ؟ ( و يتفرّع عليها . . . و لا اختيار )

باشد و لازمه اين امر آن است كه بگوييم ؛ عالم اثبات تابع مقام ثبوت مىباشد . به عبارت ديگر كشف معنا فرع بر واقع مكشوف مىباشد . بنابراين ، اگر متكلّم و سخن‌گويى در مقام اثبات معنايى به مخاطبين بوده و براى اين مقصود كلمات و الفاظى را به كار ببرد بايد ارادهء معنا را از آن كلمات و الفاظ نيز داشته باشد و اين ارادهء معنا براى مخاطب هم احراز شود تا مخاطب بفهمد كه گوينده از اين كلام و سخن ، قصد معنا و اثبات آن را دارد . بنابراين تا در واقع چيزى ثابت نباشد ( متكلّم قصد معنا نداشته باشد ) هرگز نمىتوان آن را در خارج احراز ، كشف و اثبات كرد .