نهاية الإيصال ( شرح فارسى أصول الفقه ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٣١٩
شرح ( پرسش و پاسخ )
در « انّها » و « كانت » به الفاظ عبادات و معاملات و در « عرفهم » به متشرّعه برمىگردد .
كان ذلك امارة الخ : مشار اليه « ذلك » علم داشتن به اينكه اين الفاظ در عرف متشرّعه حقيقت در اعمّ بوده مىباشد .
فى لسانه هو الاعمّ : ضمير در « لسانه » به شارع و ضمير « هو » به « المستعمل فيه » برمىگردد .
و ان كان استعماله الخ : ضمير در « استعماله » به شارع برمىگردد .
شرح ( پرسش و پاسخ )
شرح ( پرسش و پاسخ )
201 - بحث صحيح و اعمّ از ملحقات كدام مسئله بوده و نزاع در آن در چيست ؟
( الصّحيح و الاعمّ . . . و من الفاسدة )
ج : مىفرمايد : مسئلهء صحيح و اعمّ از ملحقات مسئلهء سابق يعنى حقيقت شرعيّه بوده و نزاع در اين بحث آن است الفاظ عبادات و معاملات كه در لسان شارع به كار رفته آيا وضع شده‌اند براى معناى صحيح و يا وضع شده‌اند براى معنايى اعمّ از صحيح و فاسد . « 1 »
202 - مصنّف براى بيان نظر و رأى خودش چند مقدّمه ذكر كرده و مقدمهء اوّل چيست ؟
( الأولى انّ . . . او المجاز )
ج : سه مقدّمه را ذكر كرده‌اند و مقدّمه اول چنين است : مىفرمايد : نزاع در اين مسئله
( 1 ) - يعنى وقتى ثابت شد اين الفاظ به وضع تعيينى يا وضع تعيّنى ، از معانى لغوى نقل داده شده‌اند به معانى جديد و شرعى ، حال بحث مىشود ؛ اين معانى جديد كه اين الفاظ حقيقت در آن شده‌اند آيا عبارت از معناى صحيح اين عبادات و معاملات بوده يا عبارت از معناى اعمّ از صحيح و فاسد مىباشد .