نهاية الإيصال ( شرح فارسى أصول الفقه ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ١٩٣

نكات دستورى و توضيح واژگان

و يا منصوب باشند بنا بر مفعول بودن براى فعل محذوف . يعنى « اعنى المناسبة الذّاتيّة و العلقة الوضعيّة و القرينة الحاليّة او المقاليّة » كه به هر اعرابى كه خوانده شوند كلمات بعدى آنها نيز چون صفت مىباشند تبعيّت از اعراب آنها خواهد كرد . مثلا اگر « المناسبة » مجرور خوانده شود كلمهء « الذّاتيّة » نيز مجرور خواهد بود .

و قد عرفت بطلانها : ضمير در « بطلانها » به مناسبت ذاتيّه برمىگردد .

فانّه يثبت انّها : ضمير در « انّه » و در « يثبت » به استناد دلالت به لفظ و در « انّها » به دلالت برمىگردد .

و هذا هو المراد : مشار اليه « هذا » مستند بودن دلالت به خود لفظ بدون اعتماد به قرينه بوده و ضمير « هو » نيز به هذا برمىگردد .

هو انسباق المعنى : ضمير « هو » به تبادر برگشته و كلمه « انسباق » به معناى پيشى گرفتن مىباشد .

على ذلك بانّ التّبادر لا بدّ له من سبب : مشار اليه « ذلك » علامت حقيقت بودن تبادر بوده و ضمير در « له » به تبادر برمىگردد .

و ليس هو الّا : ضمير « هو » به سبب برمىگردد .

لا يحصل من اللّفظ الى معناه : ضمير در « يحصل » به انسباق و در « معناه » به لفظ برمىگردد .

فلا يعقل على هذا : مشار اليه « هذا » لزوم دور مىباشد .

يستفاد منه العلم بالوضع : ضمير در « منه » به تبادر برگشته و جملهء « يستفاد منه الخ » صفت براى « علامة » مىباشد .

و المفروض انّه مستفاد الخ : ضمير در « انّه » به تبادر برمىگردد .