الظاهرة القرآنية ( پديده قرآنى ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٩٢

« ارزش اجتماعى مفاهيم و انديشه‌هاى قرآنى »

دربارهء آن محظورى اخلاقى بمورد اجرا گذارد .

از اين طريق ، قرآن مانع بروز مشكلى اقتصادى كه همان مسألهء تجارت شراب بود گرديد . چون تجارت شراب در بين مردم عربستان امرى رشد يافته محسوب مىشد به‌طورى كه اعراب جاهلى به تناسب برآورده شدن نياهاى خود از انواع مختلف شراب ، بدان القاب گوناگون و زيادى اطلاق مىكردند « 1 » .

« امرؤالقيس » آنگاه كه از مرگ پدرش آگاه گرديد ، سخنى مشهور در اين باره دارد كه خود به عنوان گواهى تاريخى بر زياده‌روى اعراب قبل از اسلام در مصرف شراب به كار مىآيد . وى در اين هنگام گفت : ( امروز شراب و فردا كار ، يعنى انتقام ) . در چنين محيطى كه شُرب خمر و تجارت و داد و ستد در آن كاملًا رواج دارد ، قرآن به طرح اين مشكل مىپردازد . ولى مصلحت زمان چنين اقتضا مىكرده كه براى برقرار ساختن حالت جديد اقتصادى ، اندكى با آن هماهنگ گردد و شايد وجود همين مصلحت بوده كه باعث شده است تا قرآن قبل از حكم نهايى تحريم شراب ، موضع دوّمى اتّخاذ كند . اگر نمونه‌اى از نوع قانونگذارى بشر براى مقايسه در اختيار ما نبود نمىتوانستيم كاملًا به اهمّيت اين ملاحظات از سوى قرآن پى ببريم . اين مشكل پس از گذشت سيزده قرن از ظهور اسلام ، نظر قانونگذاران را نيز مورد تحليل و ارزيابى قرار مىدهيم . قانون به عنوان لايحهء تعديلى قانون اساسى امريكا در سال 1919 به تصويب رسيده است :

در حدود سال 1918 ، مسألهء مشروبات الكلى در ميان افكار عمومى مردم امريكا مطرح گرديد و در سال 1919 به عنوان هجدهمين « لايحهء تعديلى » در قانون اساسى امريكا وارد شد و در همين سال اين لايحه به وسيلهء هشدار قانونى كه بعدها در تاريخ به نام قانون « ولستد » معروف گرديد ، استحكام بيشترى يافت . امريكاييان براى باجرا گذاردن اين ممنوعيّت از وسايل زير كمك گرفتند :

1 - استفاده از نيروى دريايى به عنوان حفاظت و مراقبت از سواحل .

2 - استفاده از نيروى هوايى به منظور تحت نظر گرفتن راه‌هاى هوايى .

3 - مراقبت‌هاى علمى .


( 1 ) . « در منهگام » / در كتاب ( مقدّمه‌اى در مدح شراب ) / نوشتهء ابن فريد .