الظاهرة القرآنية ( پديده قرآنى ) ( فارسى ) — الصفحة ٣٨٢
« هماهنگىهاى موجود ميان قرآن و حقايق علمى »
را با اشارات نورانى خود بر ما آشكار مىسازد . سؤال اين است ، اين انسان از كجا آمده و نقطهء آغاز زندگى حيوانى كجاست ؟
علم براى توضيح اين پرسش ، يك دورهء بيولوژيكى ترسيم نموده كه در محيطى آبى تغذيه كرده تا آن‌كه اوّلين ياخته ، تكوين يافته و شكل گرفته و كامل شده تا به هيأت انسان امروزى رسيده است . بسيار اهمّيت دارد كه ما هماهنگى ميان اين دايرهء علمى و مفاهيم قرآنى بيان شده در آيات زير را مورد نظر قرار دهيم :
1 - « آن‌كه نكو كرد هر چيزى كه آفريد آن را و ابتدا كرد آفريدن انسان را از گِل ( طين ) » طين / آب + خاك
2 - « سپس قرار داد نسلش را از چكيدهء آبى پست »
3 - « سپس آراست او را و دميد در او از روح خويش « 1 » » . . .
كيفيّات مختلف اين دايره به وضوح در اين آيات ثابت شده است . آيهء اوّل بيانگر چگونگى خلقت نخستين است و دوّمين آيه حاكى از كيفيّت تناسل و آيهء سوّم كيفيّت تكامل انسان را بازگو مىكند . ما هنگام دسته‌بندى آيات مذكور ، عمداً كلمهء « طين » را در پرانتز نوشتيم تا از آن كلمهء « آب » را ، كه به مثابهء نقطهء آغاز در دايرهء بيولوژيك به‌شمار مىرود ، استخراج نماييم . اين امر به هيچ وجه تصادفى و اتّفاقى نيست ، چرا كه در قرآن بدون هيچ ابهامى ، اين مرحله از چگونگى آفرينش ، ابتداء از « آب » شروع مىشود و مىفرمايد :
« وَ جَعَلْنا مِنَ الْماءِ كُلَّ شَيْءٍ حَيٍّ « 2 » . . . »
برخى از مفسّران كه نسبت به اين انديشهء قرآنى غافل بوده‌اند ، نام مشخّص و معرفهء « الماء / آب » را به نام غير مشخّص و نكرهء « ماء » كه همان « مايع مَنَوى » است ، تعبير كرده‌اند . براى حُسن ختام دربارهء دايرهء بيولوژيك در قرآن ، آيه‌اى ديگر را به عنوان شاهد نقل مىكنيم كه به گونه‌اى خاص با مراحل حيات حيوانى سازگارى دارد :
« و خدا آفريد هر جنبنده‌اى را از آب ، پس نوعى از آن مىرود بر شكم خويش و نوعى ديگر از ايشان
( 1 ) . سورهء سجده آيات 7 ، 8 ، 9 : الَّذِي أَحْسَنَ كُلَّ شَيْءٍ خَلَقَهُ وَ بَدَأَ خَلْقَ الْإِنْسانِ مِنْ طِينٍ * ثُمَّ جَعَلَ نَسْلَهُ مِنْ سُلالَةٍ مِنْ ماءٍ مَهِينٍ * ثُمَّ سَوَّاهُ وَ نَفَخَ فِيهِ مِنْ رُوحِهِ . . . ( 2 ) . سورهء انبياء آيهء 30 .