مناسبات ايرانيان با حجاز در دوره هاى مختلف تاريخ اسلامى ( فارسى ) — الصفحة ٢٢٨

د ) مسئله بحرين

پى آن ، ايران يادداشت اعتراض‌آميزى به نماينده دولت سعودى در قاهره تسليم كرد . « 1 »

اين موارد ، موانع برقرارى روابط ايران و عربستان هستند ، اما اهميت استراتژيك عربستان و مسئله حج‌گزارى ايرانيان ايجاب مىكرد تا دو كشور روابط پايدارى داشته باشند . از دلايل اهميت عربستان به اين موارد مىتوان اشاره كرد :

1 . وجود حرمين شريفين و شركت هر ساله هزاران ايرانى در مراسم حج ؛

2 . ذخاير نفتى فراوان و نقش قاطع اين كشور در سازمان نفتى اوپك « 2 » ؛

3 . نفوذ عربستان در كشورهاى اسلامى ؛

4 . عضويت عربستان در اتحاديه عرب ؛

5 . موقعيت ژئوپليتيكى عربستان ؛

6 . نقش مؤثر عربستان در شوراى همكارى خليج فارس ؛ زيرا عربستان از بانيان اصلى اين شورا است و در تصميم‌گيرىهاى آن نقش اصلى را دارد .

7 . روابط استراتژيك عربستان با غرب به‌ويژه امريكا ( اولين شريك تجارى عربستان ) ؛

8 . هم‌جوارى عربستان با ايران و عراق ؛

9 . نقش‌آفرينى عربستان در سازمان كنفرانس اسلامى كه دبيرخانه آن در بندر جده مستقر است و اين كشور بيشترين بودجه اين سازمان را تأمين مىكند .

موارد ياد شده به‌ويژه امور مربوط به حج كه روابط ايران با عربستان ، بيشتر به آن

( 1 ) . اسناد روابط ايران و عربستان سعودي ، ص 22 . ( 2 ) . صنعت نفت عربستان در اواسط قرن بيستم به عامل اصلى قدرت سياسى - اقتصادى عربستان تبديل شده بود . گسترش قدرت خاندان آل سعود در اوايل قرن بيستم هم‌زمان با اكتشاف و استخراج نفت در خاورميانه همراه گشت و كشف نفت در شرق عربستان توانست به عامل مهمى در ماندگارى اين خاندان در قدرت تبديل گردد . تا قبل از كشف نفت ، عربستان ، كشور مهمى به شمار نمىرفت ، اما بعد از استخراخ نفت در برنامه‌ها و استراتژىهاى كشورهاى قدرتمند جاى خود را باز كرد و در رديف كشورهاى مهم و استراتژيك قرار گرفت .