وافي ( مبانى و روشهاى فقه الحديثى در آن ) ( فارسى ) — الصفحة ٢٠٢

نمونه‌هايى از توجه فيض به فضاى صدور روايات

خواب هم حدث است .

مرحوم فيض مىفرمايد : هدف امام عليه السلام بيان دو حكم است كه اهل سنّت با آن مخالفت ورزيده‌اند :

1 - باطل نشدن وضوء با امورى كه حدث نيست ؛ نظير خنده كردن و خون از دماغ آمدن و امثال آنها . اهل سنّت اين امور را ناقض وضوء مىدانند .

2 - خواب هم حدث است و ناقض وضوء است . اين سخن هم اشاره به اهل سنّت دارد كه خواب را حدث نمىدانند .

لكن برخى مقصود روايت را نفهميده‌اند و خيال كرده‌اند مراد امام آن است كه تنها خواب ناقض وضوء است . آن‌گاه در توجيه روايت به سخنان گزافى دست يازيده‌اند . « 1 »

د - در روايتى وارد شده است كه امام باقر عليه السلام برادر خود زيد بن على را از قيام بىموقع بر حذر داشت . در آخر فرمود :

اللَّهُ بَيْنَنا وَ بَيْنَ مَنْ هَتَكَ سِتْرَنا وَ جَحَدَنا حَقَّنا وَ افْشى سِرَّنا ؛ خدا بين ما و كسانى كه ما را بد نام و حقّ ما را انكار و سرّ ما را فاش مىكنند ، قضاوت كند .

مرحوم فيض مىفرمايد : جمله آخر روايت تعريض به زيد نيست ، بلكه امام عليه السلام به دشمنان خود و دشمنان زيد گوشه مىزند ؛ زيرا زيد داراى مقامى عالى است و او براى رضاى اهل بيت عليهم السلام و در راه آنها قيام نمود و او و يارانش اهل بهشت‌اند و روايات زيادى بر اين مطلب دلالت دارد . « 2 »

بنابراين نمىتوان گفت : امام باقر برادرش زيد را با اين جملات تهديد كرده است .

( 1 ) . همان ، ج 6 ، ص 255 . ( 2 ) . الوافى ، ج 2 ، ص 150 و 151 .