منازل السائرين ( فارسى ) — الصفحة ٥٠

شرط شناخت لطائف صنع الهى

خواهد كرد .

ب ) اجابت اوامر و اشارت الهى

شرط دوم براى درك لطائف آفرينش ، پذيرفتن اشارات الهى است كه دائما عبد را به طاعت و بندگى فرا مىخواند . عبد سالك در پرتو زندگى و پارسايى به جايى مىرسد كه خداوند به او قدرت تشخيص حق از باطل را عطا مىكند ، چنان كه در قرآن كريم فرمود :

يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنْ تَتَّقُوا اللَّهَ يَجْعَلْ لَكُمْ فُرْقاناً . « 1 » اى اهل ايمان اگر خدا ترس و پرهيزكار شويد خدا به شما فرقان بخشد .

فرقان يعنى نور ، نورى كه از عقل قوىتر و قدرت درك و تحصيل حقايق آن بيشتر است . در وادى معرفت تيز كردن عقل و تماما به عقل متكى بودن انسان را در ورطه موهومات فرو مىبرد بهتر آن است كه سالك عقل را با نور عرفان و قرآن همراه كند . در سفر قرآنى است كه حقايق يكى پس از ديگرى بر سالك آشكار مىشوند .

به قول مولوى :

كى كنم من از معيّت فهم راز * جز كه از بعد سفرهاى دراز

دانش آن بود موقوف سفر * نايد آن دانش به تيزى فكر « 2 »

در سورهء طلاق مىخوانيم :

وَ مَنْ يَتَّقِ اللَّهَ يَجْعَلْ لَهُ مَخْرَجاً وَ يَرْزُقْهُ مِنْ حَيْثُ لا يَحْتَسِبُ . « 3 » كسى كه تقواى الهى پيشه كند ، خداوند راه خروج به انوار غيبى را به او نشان مىدهد و از مجرايى او را رزق مادى و معنوى مىدهد كه در گمانش نمىآمد .

به قول مولوى :

من نگويم زين طريق آيد مراد * مى تپم تا از كجا خواهد گشاد

سر بريد مرغ هر سو مىفتد * تا كدامين سو رهد جان از جسد

يا مراد من برآيد زين خروج * يا ز برجى ديگر از ذات البروج « 4 »

( 1 ) . انفال / 29 . ( 2 ) . مثنوى ، دفتر ششم ، بيت 1479 و 4184 . ( 3 ) . طلاق / 8 . ( 4 ) . مثنوى ، دفتر ششم ، بيت 4203 تا 4205 .