منازل السائرين ( فارسى ) — الصفحة ٥١٥

وجوه مقام انفصال

قليل التناسب هستند .

وجوه مقام انفصال

وجوه مقام انفصال

مقام انفصال داراى سه وجه است :

1 . انفصالى كه شرط اتصال است .

أحدها : انفصال هو شرط الاتصال ، و هو الانفصال عن الكونين بانفصال نظرك اليهما ، و انفصال توقفك عليهما ، و انفصال مبالاتك بهما .

انفصالى كه شرط اتصال است داراى سه جزء است :

الف ) جدايى از دو جهان ( دنيا و آخرت ) با قطع تعلق و نظر باطنى به آن دو .

ب ) عدم توقف در تقييد و احتحاب ، يعنى عبد سالك وقتى از تعلقات آزاد مىشود گاهى اين رهايى را احساس مىكند ، فلذا بايد از رهايى هم رها باشد .

ج ) از مبالات يعنى خوف در جهان هم جدا باشد ، يعنى از ما سوى الله به طور كلى منفصل گردد .

2 . انفصال از رؤيت انفصال

الثانى : هو انفصال عن رؤية الانفصال الذى ذكرناه ، و هو أن لا يتراء فى شهود ا لتحقيق شيئا يوصل بالانفصال منها الى شىء . انفصال و جدا شدن از ديدن انفصالى است كه در وجه اول ذكر شد ، يعنى در مقام شهود حضرت حق بايد در جهان با نظر فنا نگريسته شود ، زيرا انفصال از نيستى و عدم ، چيزى نيست كه قابل ديدن و نظر كردن باشد .

3 . انفصال از اتصال

الثالث : و هو انفصال عن شهود مزاحمة الاتصال عين السبق ، فأنّ الانفصال و الاتّصال على عظم تفاوتهما فى الاسم و الرّسم سّيان فى العلّة . و آن اين است كه عبد سالك در مقام شهود حضرت حق بايد از مزاحمت اتصال جدا باشد . زيرا عين سبق ( حقيقت ازلى ذات احديت ) اجل از آن است كه چيزى به او متصل و يا از آن منفصل شود . اتصال و انفصال با همهء تفاوتى كه در اسم و رسم دارند ، در عيب و نقصان يكسان هستند زيرا هر دو دلالت بر دوگانگى مىكنند ، حال آنكه در شهود حضرت حقيقت همه‌چيز فانى هستند و اين