منازل السائرين ( فارسى ) — الصفحة ٣٢٥

تعريف عزم

باب عزم

باب عزم

قال الله تعالى : فَإِذا عَزَمْتَ فَتَوَكَّلْ عَلَى اللَّهِ . « 1 » خداى متعال مىفرمايد : زمانى كه تصميم گرفتى جدى باش و بر خدا توكل كن .

تعريف عزم

تعريف عزم

العزم تحقيق القصد طوعا او كرها .

عزم عبارت است از آنكه عبد از روى علاقه يا از روى كراهت ، نيت خود را تحقق بخشد .

چون قصد ، همان نيت انجام كار و عزم نقطهء شروع آن است ، در اين صورت قصد نمىتواند از روى كراهت باشد . اما اگر قصد را به داعى حق در دل عبد نسبت دهيم و كراهت را به نفس كه در آغاز دل را همراهى نمىكند ، مشكل مرتفع مىشود .

و هو على ثلاث درجات :

عزم داراى سه درجه است :

الدرجة الاولى : اباء الحال على العلم ، لشيم برق الكشف و استدامة نور الأنس ، و الاجابة لاماتة الهوى .

درجهء اول عزم ، ظهور حالى است كه عبد را از چارچوب شريعت به حوزهء طريقت منتقل مىكند و اين حال را سه نشانه است :

الف ) تجلى برق كشف را انتظار داشتن .

ب ) پيوسته نور انس را طلب نمودن .

ج ) دعوت از انگيزه‌اى كه هوى و هوس را مىميراند . « 2 »

( 1 ) . آل عمران / 159 . ( 2 ) . در توضيح « الاجابة لامانة الهوى » آقاى على شيروانى مىگويد : برخى از سالكان آنگاه كه مشرف بر كشف