نهضت پزشكى يا لزوم تجديد نظر در اصول و مبانى طب امروز ( فارسى ) — الصفحة ٢٣
دخالت عوامل عصبى در آسم
بعدا خواهيم ديد تقويت معده و دماغ را بطور كلى در معالجهء هر بيمارى از واجبات مىشمردند .
اكنون مىپردازيم ببحث در موضوعى كه بسيار جالب توجه و حائز اهميت است و آن اينكه دانشمندان اروپا مدعى هستند كه بحث و تحقيق و مطالعه و تدقيق مربوط بمداخلهء عوامل عصبى در آسم مخصوص آنها است و حكماى قديم ايران و يونان به هيچ وجه ذكرى از آن بميان نياورده‌اند .
Parrot
در صفحهء 754 دائرة المعارف پزشكى جلد مربوط بآسم چنين مىنويسد :
« قدما بروز بيمارى آسم را فقط از خلط بلغم دانسته و كليهء علائم و آثار اين بيمارى را به اين خلط نسبت مىدادند ولى آنها در اشتباه بوده و از دخالت عوامل عصبى به كلى غفلت داشتند ، عكس‌العمل اين غفلت در جوامع پزشكى پيدايش دانشمندانى بود كه
Van - Helmont
و
Willis
پيش قدم آنها بودند ؛ كشف ريسسن بسيار بنفع تئورى عصبى تمام شد و كليهء اطباء زمان را تحت تأثير قرار داد ولى چنانچه معمولا در اين قبيل موارد پيش مىآيد در اين راه خيلى غلو كرده و تصور نمودند كه ديوار غير قابل عبورى پيروان جالينوس را از موافقين با عقيدهء وان هلمون جدا مىسازد » .