هشت در بهشت ( ده رساله از علامه فيض كاشانى ) ( فارسى ) — الصفحة ١٢٤

درِ سيم : در تفسير فاتحه

و گفتن اين كلمات ، به جهت آن است كه از شرّ او محفوظ شود . و استعاذه « 1 » فى الحقيقه پاكيزه كردن زبان و رُفتن خانهء دل است از غبار اغيار و صفا دادن آن از براى در آمدن جبّار « 2 » .

و مَثَل كسى كه استعاذه مىكند و خاطرش متعلق است به غير حق و در دلش فكرهاى نفسانى و وسوسه‌هاى شيطانى است ، مثل كسى است كه بر در قلعهء محكمى ايستاده و ددى « 3 » درنده متوجه اوست كه او را به درد و او به زبان مىگويد كه پناه مىگيرم از شرّ اين دد به اين قلعهء محكم ، و بر جاى خود ايستاده و نمىرود به درون قلعه تا در را ببندد و از شرّ او ايمن گردد . مثنوى :

تا ز هر بد ، زبانت كوته نيست * يك اعوذت « اعوذ باللَّه » نيست

بلكه آن نزد صاحب عرفان * نيست الا « اعوذ بالشيطان »

گاه گويى « اعوذ » و گه « لا حول » * ليك فعلت بود مكذّب قول

سوى خويشت دو اسبه مىراند * بر زبانت « اعوذ » مىخواند

طرفه حالى كه دزد بيگانه * گشته همراه صاحب خانه

مىكند همچو او فغان و نفير * در به در كو به كو كه دزد بگير « 4 »

« بِسْمِ اللَّهِ » * ؛ به نام خداى سزاى پرستش ، « الرَّحْمنِ » * ؛ نيك بخشنده بر خلق ، به وجود و حيات ، « الرَّحِيمِ » * ؛ بخشاينده بر ايشان به بقا و محافظت از آفات .

« الْحَمْدُ » * ؛ هر ثنايى و آفرينى كه از ازل تا ابد موجود و معلوم بود و هست و خواهد بود ، جمله به تمام و كمال ، « لِلَّهِ » ؛ مر خداى راست كه


( 1 ) . پناه خواستن ، پناه جستن . مراد گفتن « أعوذ باللَّه من الشيطان الرجيم » است . ( 2 ) . يكى از نام‌ها و صفات بارى تعالى . ( 3 ) . جانور درنده . ( 4 ) . مثنوى هفت‌اورنگ .