مدينه شناسى ( ط مشعر ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٩٥
4 / الف : توسعهء عمر بن عبدالعزيز
استاندارى مكّه و مدينه منصوب كرد ، بودجهء كلانى را در اختيار وى قرار داد تا زمين و خانههايى را كه جهت توسعه و تجديد بناى مسجد لازم به انضمام است ، خريدارى كند . . . »
در شرق مسجدالنّبى خانهء محمّد صلى الله عليه و آله جاى داشت و در زمان عمربن عبدالعزير محلّ سكونت و زندگى فاطمه بنت حسينبن على و حسنبن حسنبن على بود كه اوّلى مادرش امّاسحاق و دومى مادرش خولهء فزارى بود .
همچنين خانههاى عبدالرّحمان بن عوف و عبداللَّه بن مسعود در شرق مسجد - همرديف حجرههاى رسول - واقع شده بود .
در مغرب مسجد النّبى ، خانهء طلحة بن عبيداللَّه و ابىسيرة بن ابىرَهْم و عمّار ياسر و قسمتى از خانهء عبّاس بن عبدالمطّلب قرار داشته است .
در قسمت قبلى يا جنوب شرق مسجد ، خانهء حفصه از آنِ عبيداللَّه بن عبداللَّهبن عمر بود . حافظ محمدبن محمودبن نجّار در « اخبار مدينة الرسول » نوشته است :
« ذكر أهل السيران ، الوليد بن عبدالملك ، لمّا استعمل عمربن عبدالعزيز على المدينة ، أمره بالزيادة في المسجد و بنيانه ، فاشترى ما حوله من المشرق و المغرب و الشام . من أبى أن يبيع هدم عليه و وضع الثمن له » .
ابنرسته در « الأعلاق النفيسه » ( ص 68 » ، از منصور مولى حسنبن على ، ضمن روايت مفصّلى در اين خصوص ، به ماجراى خانهء فاطمه بنت رسولاللَّه اشاره مىكند كه :
« وليد به عمربن عبدالعزيز نامه نوشت و در آن ، ضمن دستور توسعهء مسجد ، فرمان خريدارى خانهء فاطمه را صادر كرد . ولى اهل خانه كه از اهلبيت محمّد رسولاللَّه بودند ، از فروش خانه خوددارى كردند و حسنبن حسنبن على گفت :
سوگند به خداوند كه حاضر به گرفتن بهاى خانهء رسول اللَّه نيستم .
عمربن عبدالعزيز ، هفت الى هشت هزار دينار در قبال فروش خانه پيشنهاد كرد ؛ ولى آنان نپذيرفتند . »