مدينه شناسى ( ط مشعر ) ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٤٥١
ج : بيت الأحزان ، خانهء اندوه‌ها
مىنويسد :
« و يلي القبّة العباسيّة ببيت لفاطمة بنت‌الرّسول - صلّىاللَّه عليه [ وآله ] وسلّم - و يعرف بيت‌الحزن . » « 1 » اگر مانند بسيارى از مورّخان و راويان حديث ، مدفن فاطمه را در بقيع ندانيم ، نمىتوانيم اين شهرت را كه او در بقيع مدفون شده است ، بىاساس بخوانيم . پس بايد رابطه‌اى بين خانهء فاطمه يا به شهرت ديگر : بيت‌الحزن با مدفن فاطمه وجود داشته باشد .
ممكن است حقيقىبودن چنين خانه‌اى ، بسيارى را به اشتباه انداخته است كه گمان كنند آنجا مقبرهء فاطمه است ؛ هم خانهء غم اوست و هم آرامگاهش !
بازگرديم به سيّاحانى كه از اين خانه يادى كرده‌اند :
ميرزا حسين فراهانى مىگويد :
« در پشت گنبد ائمّهء بقيع ، بقعهء كوچكى است كه بيت‌الأحزان فاطمهء زهرا عليها السلام است و ضريح كوچكى از آهن در اين بقعه است . » « 2 » « على بن موسى » نيز در كتابش آشكارا بنايى را در سمت شمالى بقعهء ائمّه وصف مىكند كه آن :
« . . . قبّة لا شيء فيها و تعرف بقعة الأحزان لا يزورها إلّا الشيعة من الأعجام و غيرهم في زمن الموسم » . « 3 » نايب‌الصّدر شيرازى در 1305 / 1306 ه . ق . بناى قبه را ديده و آن را در سفرنامه‌اش چنين وصف كرده است :
« . . . و ديگر شيخ احمد احسائى در مقابل بيت‌الأحزان متّصل به ديوار بقعهء حضرت حسن مدفون شده است . » و در بقعه ائمّهء بقيع « مىگويند جناب صديقهء طاهره مدفون
( 1 ) . « پس از آرامگاه عباس ، خانهء فاطمه دختر گرامى رسول اللَّه صلى الله عليه و آله است كه به خانهء اندوه معروف مىباشد . » ( 2 ) . سفرنامه : صص 283 و 286 ( 3 ) . وصف المدينة المنوّره ، ص 11