شفاء الغرام بأخبار البلد الحرام ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٩٧

چاه‌هاى مكه و منطقهء حرم

دهانهء آن واقع است .

- حلقه چاهى در باغ كنار باب معلّاة به نام « منقوس » قرار دارد .

- چاهى كه آن را ام‌فاغيه مىگويند و كنار سقاخانهء ابن‌ظهيره است .

- چاهى كه كنار مسجدالرايه واقع است كه همان چاه جُبَيربن مُطْعَم است . « 1 » در اجياد نيز چندين حلقه چاه وجود دارد كه عبارتند از :

- چند چاه در كاروانسراى زيت و كاروانسراى غزى و كاروانسراى ربيع .

- چاهى كنار اين كاروانسرا و در طرف وادى .

- چاهىكه به آن ام‌ّالزّين مىگويند و در كنار خانهء شريفه فاطمه دختر ثقبه حاكم مكه قرار دارد .

- چاهى كه به آن « ورديه » مىگويند .

- چاهى كه به آن چاه « عكرمه » مىگويند و ازرقى نيز از آن ياد كرده است .

- بئر واسعه و چاهى در حوش الرّباع .

- چاهى كه به آن « بئر عفراء » گويند .

- چاهى كه به آن « بئر مسعود » و نيز « ام الفاغيه » مىگويند .

- چاهى كه به آن « بئر المعلم » مىگويند .

- چاهى در نزديكى « بيوت داجوه » كه به آن « ام حجر » گويند .

- چاهى در كاروانسراى « بنت التاج » .

- چاهى در « حمام اجياد » .

در حزاميه در پايين مكه نيز چندين حلقه چاه وجود دارد كه عبارتند از :

- چاهى در كاروانسراى دمشقيّه كه ظاهراً همسر تقىالدين‌بن صلاح‌الدين يوسف‌بن ايوب در سال 589 آن را بازسازى كرده است .

- چاهى در كاروانسراى « دورى » و چاهى در كاروانسراى سبتيّه و چاهى كه به آن


( 1 ) - اين چاه از نظر ازرقى ، چاه دايرى بوده است . نك : اخبار مكه ، ج 2 ، ص 217