فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٧٥
ابهاض
آن حضرت صلى اللّه عليه و آله كه در سال 25 هجرى وفات يافت رضى اللّه عنه .
ابؤر
ابؤر
(
abor
) ع . ج بئر (
ber
) .
ابؤز
ابؤز
(
aboz
) ع . ج باز .
ابوز
ابوز
(
abuz
) ص . ع . نجيبة ابوز :
ماده شترى كه صبر كند بصبر عجيب . و ظبى او ظبية ابوز : آهوى نر يا آهوى مادهء جهنده در هنگام دويدن .
ابوز
ابوز
(
obuz
) م . ع . ابز ابزا و ابوزا و ابزى . مر . ابز .
ابؤس
ابؤس
(
abos
) ع . ج بؤس .
ابو شحمة
ابو شحمة
(
abu - cahmat
) ا خ . ع .
كنيهء عبد الرحمن پسر خليفهء دوم كه بواسطهء شرب خمر خليفه وى را حد زد و در زير حد بمرد .
ابو شهر
ابو شهر
(
abucehr
) ا خ . پ . مر . بوشهر .
ابوص
ابوص
(
abus
) ص . ع . فرس ابوص اسب بانشاط بسيار سبقت گيرنده .
ابوض
ابوض
(
abuz
) ص . ع . فرس ابوض اسب تيزرو .
ابو على
ابو على
(
abu - ali
) ا خ . پ . : شيخ الرئيس حسين بن عبد الله بن سينا از علماى بزرگوار و حكماى عالىمقدار كه مصنفات وى در شرق و غرب عالم مشهور است . تولد وى در سال 373 و وفاتش در 427 هجرى .
ابو على سيمجور : صاحب جيش خراسان از امراى امير نوح سامانى كه در آخر طغيان كرده بر وى خروج نمود . پس از كشش و كوشش بسيار امير نوح ويرا در بخارا امان داده بعد محبوسش ساخت و در حبس بود تا در سال 385 هجرى درگذشت . گويند بازى آس را او اختراع كرد .
ابوق
ابوق
(
abuq
) ص . ع . بندهء گريخته . ج :
ابّاق و ابق . (
obbaq
)
ابو قبيس
ابو قبيس
(
abu - qobays
) ا خ . ع . كوهى در مكهء معظمه .
ابول
ابول
(
abul
) ا ج . ع . گروه شتران . و گله و رمهء چارپايان و اسبان و مرغان . و ص . پى در پى آيندهء از ايشان .
ابول
ابول
(
obul
) م . ع . ابل العشب ابولا ( از باب نصر ) : دراز شد گياه به نحوى كه قادر شدند شتران بر خوردن آن . و ابلت الابل ابلا و ابولا ( از باب ضرب و نصر ) :
بىنياز شدند شتران از آب بسبب خوردن گياه‌تر و نيز گذاشته شدند بچرايى شبان پس غايب شدند . و يا وحشت و نفرت نمودند ( در معنى اول از سمع نيز آيد ) .
ابومان
ابومان
(
abum n
) ا . پ . توبه و انابه و بازگشت و ابويان .
ابون
ابون
(
abun
) ا . پ . زنجبيل شامى كه راسن نيز گويند .
ابون
ابون
(
abuna
) ع . ج اب .
ابون
ابون
(
abbun
) ا خ . پ . دير ابون : نام ديرى در مزوپوتاميا .
ابونة
ابونة
(
abvenat
) ع . ج بوان و بوان .
ابو هريره
ابو هريره
(
abu - horayre
) ا خ . پ .
يكى از اشخاص كه در ملازمت آن حضرت صلى اللّه عليه و آله مدتها بسر برده و در آخر عمر فريفتهء زخارف دنيوى گشته و بنا بر خوش‌آمد معاويه احاديث بسيار از قول آن حضرت جعل گرده تا در 59 هجرى يعنى يك سال قبل از وفات معاويه درگذشته است .
ابوى
ابوى
(
abavi
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - پدرى . و ا . : پدر .
ابويان
ابويان
(
abuy n
) ا . پ . توبه و بازگشت و انابه .
ابوين
ابوين
(
abaveyn
) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - پدر و مادر .
ابه
ابه
(
abh
) م . ع . ابهته بكذا ابها ( از باب نصر ) : تهمت كردم او را بفلان چيز .
ابه
ابه
(
abh
) و (
abah
) م . ع . ابه له و به ابها و ابها ( از باب فتح و سمع ) : ياد آورد او را . يا فراموش كرد و باز ياد آورد او را .
و فلان لا يؤبه له ( مجهولا ) : در دريافت احوال فلان بسبب حقارتش اهتمام كرده نمىشود .
ابه
ابه
(
abah
) ا . ع . پدر . يق يا ابه يعنى اى پدر .
ابه
ابه
(
abahh
) ص . ع . گلو گرفته و ابح .
ابهاء
ابهاء
(
abh '
) ع . ج بهو (
bahv
) .
ابهاء
ابهاء
(
ebh '
) م . ع . ابهى البيت خالى و معطل كرد آن خانه را . المثل : المعزى تبهى و لا تبنى يعنى بز خانه را خراب مىكند و آباد نمىكند . و ابهى الاناء : تهى ساخت آوند را . و ابهى الخيل : معطل ساخت اسبان را از جنگ و آسوده گردانيد . الحديث : انه عليه السلام سمع رجلا حين فتحت مكة يقول ابهوا الخيل فقد وضعت الحرب او زارها فقال عليه السلام لا تزالون تقاتلون الكفار حتى يقاتل بقيتكم الدجال . و ابهى الرجل : خوب روى شد آن مرد . و نيز ابهاء از بها مهموز اللام مىآيد . يق ابها البيت ابهاء : خالى كرد خانه را از متاع و معطل ساخت .
ابهاج
ابهاج
(
ebh j
) م . پ . ابهجه ابهاجا :
شاد و مسرور ساخت او را . و ابهجت الارض : داراى گياه زيبا گرديد آن زمين .
ابهار
ابهار
(
ebh r
) م . ع . متلون شد در نرمى خو و درشتى آن . و ابهر فلان . شگفت آورد فلان . و توانگر شد بعد فقر . و سوخت از گرماى نيم‌روز . و به نيم‌روز رسيد . و نكاح كرد با زن بهيرة .
ابهاص
ابهاص
(
ebh s
) م . ع . ابهصنى ابهاصا : منع كرد مرا .
ابهاض
ابهاض
(
ebh z
) م . ع . ابهضنى الامر ابهاضا . گر انبار كرد مرا آن كار .