فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٧٤

ابو ذر

مىبرند . و ابو سعد ص . : پير عاقل . و ابو سليمان ا . : خروس . و ابو سيف ا خ . :

لقب نادر شاهنشاه ايران . و ابو صفوان ا . : شير و لبن . و ابو طالب ا خ . : پدر حضرت امير المؤمنين عليه السلام . و ابو طامون ا . قفر اليهود . و ابو طيب : عطار و دوا فروش . و ابو عامر : كفتار . و ابو عذر المرأة : مرد دوشيزگى رباى زن . و ابو عكرمة : كبوتر . و ابو علس : نوعى از بنفشه . و ابو عمرة : گرسنگى . و ابو عون :

خرما . و نمك . و ابو فراس : ببر . و ابو قابوس ا خ . : كنيهء نعمان پادشاه تازيان .

و ابو قانيس ا . : يك نوع گياهى كه در رنگرزى به كار مىبرند . و ابو قلمون : بوقلمون و نوعى از ابريشم الوان . و روزگار . و سنگ پشت .

و فيل مرغ . و ص . شخص بىثبات و متلون المزاج . و ابو قيس ا . : بوزينه و ميمون .

و ابو كير ا خ . : نام جزيره‌اى نزديك اسكندريه . و ابو لهو ا . : دهل و طبل و نقاره .

و ابو مالك ا . : گرسنگى . و ابو مثوى :

ميزبان و خداوند خانه . و ابو مرة ا خ . :

ابليس و شيطان . و ابو مريم ا . : پيادهء قاضى .

و ابو مزاحم : گاو نر . و ابو معشر ا خ . : نام يكى از علماى معروف در علم هيأت و نجوم كه در سال 272 هجرى وفات يافت و دانشمندان فرنگ اين حكيم را البومزر مىنامند . و ابو منصور : نام شهرى . و ابو مونس ا . : شمع . و ابو ناجع : حلوا و مربا .

و ابو نافع : سركه . و ابو نعيم : نان سپيد . و ابو يحيى ا خ . : ملك الموت و حضرت عزرائيل كه به زبان پارسى مرداد گويند .

ابواء

ابواء

(

abv '

) ا . ع . نسبت پدرى و مادرى .

و ا خ . نام كوهى ما بين مكه و مدينه . و نام شهرى .

ابواء

ابواء

(

abv '

) ص . ع . عنز ابواء : بزى كه از بوئيدن بول بز ماده بيمار شده باشد .

ابواب

ابواب

(

abv b

) ع . ج باب . و باب الابواب ا خ . : در بند و حصارى در كنار درياى آسگون .

ابواب

ابواب

(

abv b

) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - راهها و طريقه‌ها . و درها . و باج و خراج . و خراجى كه دوباره گرفته شود . و در حساب و حدود بمعنى غايتها . و ابواب كتاب : فصلهاى آن . و ابواب نجات : طريقهء حصول نجات .

و ابواب بهشت ج ا خ . : درهاى بهشت .

و ابواب جمعى ا . آنچه از باج و خراج كه در نزد كسى جمع شود .

ابواز

ابواز

(

abv z

) ع . ج باز .

ابواص

ابواص

(

abv s

) ع . ج بوص .

ابواع

ابواع

(

abv '

) ا . ع . كلمه‌اى كه بدان ميش ماده را براى دوشيدن خوانند و نيز نعجة را ابواع گويند بدان جهت كه در رفتن گام فراخ مىنهد .

ابواع

ابواع

(

abv '

) ع . ج باع و بوع و بوع

ابواق

ابواق

(

abv q

) ع . ج . بوق .

ابوال

ابوال

(

abv l

) ع . ج بول . و ابوال البعال ا . شراب و مى . و سراب .

ابو الحسن

ابو الحسن

(

abol - hasan

) ا خ . ع .

كنيهء حضرت امير المؤمنين على عليه السلام .

و ابو الحسن الاول : كنيهء موسى بن جعفر .

و ابو الحسن الثانى : على بن موسى الرضا .

و ابو الحسن الثالث : على بن محمد سلام اللّه عليهم اجمعين .

ابو القاسم

ابو القاسم

(

abol - q sem

) ا خ . ع .

كنيهء حضرت رسول صلى اللّه عليه و آله .

ابوان

ابوان

(

abav n

) ا . بصيغهء تثنيه . ع . پدر و مادر .

ابوب

ابوب

(

obub

) م . ع . ابت الريح ابوبا ( از باب نصر ) : وزيد باد .

ابوبان

ابوبان

(

abub n

) ا . پ . توبه و انابه .

ابو بكر

ابو بكر

(

abu - bakr

) ا خ . ع . كنيهء عبد الله بن ابى قحافة خليفهء اول رضى اللّه عنه كه 63 سال عمر كرد و در سال سيزدهم هجرى وفات نمود .

ابوة

ابوة

(

obovvat

) ا . ع . پدرى .

ابوة

ابوة

(

abovvat

) م . ع . ابوت و ابيت ابوة ( از باب نصر ) : پدر گرديدم يعنى صاحب فرزند شدم .

ابوت

ابوت

(

obut

) م . ع . ابت اليوم ابتا و ابوتا . مر . ابت .

ابوت

ابوت

(

obovvat

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - پدرى . و نسبت پدرى و مقام و مرتبهء پدرى .

ابو تراب

ابو تراب

(

abu - tor b

) ا خ . ع . كنيهء امير المؤمنين على بن ابى طالب عليه السلام گويند آن بزرگوار اين نام را بسيار دوست مىداشت چه حضرت رسول صلى اللّه عليه و آله ويرا به اين كنيه مكنى كرده بود .

ابو جهل

ابو جهل

(

abu - jahl

) ا خ . ع . كنيهء عمرو بن هشام مخزومى از بزرگترين دشمنان آن حضرت صلى اللّه عليه و آله . پس از آنكه هفتاد سال از عمرش گذشت در جنگ بدر كشته شد .

ابو حنيفه

ابو حنيفه

(

abu - hanife

) ا خ . پ .

امام اعظم نعمان بن ثابت رحمه اللّه مقنن مذهب حنفى . تولدش در سال 80 هجرى و وفاتش در 150 و مقبره‌اش در بغداد مزار عامه است .

ابود

ابود

(

obud

) ع . ج ابد .

ابود

ابود

(

obud

) م ع . ابد بالمكان ابودا :

( از باب ضرب ) : اقامت كرد در آنجاى . و ابد الشاعر : گفت شاعر شعر مشكل كه فهميده نمىشود . و ابدت البهيمة ابدا و ابودا :

وحشت گرفت چاروا و برميد . و ابد ابودا :

جاودانه شد .

ابو دردا

ابو دردا

(

abu - dard

) ا خ . ع . نام يكى از اصحاب آن حضرت صلى اللّه عليه و آله .

ابو ذر

ابو ذر

(

abu - zar

) ا خ . ع كنيهء حبذب بن جنادة الغفارى يكى از بزرگان اصحاب