فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٩
ابكم
و بيفاده‌تر .
ابطن
ابطن
(
abtan
) ا . ع . رگ بازوى اسب .
ابطن
ابطن
(
abton
) ع . ج بطن (
batn
) .
ابطنة
ابطنة
(
abtenat
) ع . ج باطن و بطان .
ابطولة
ابطولة
(
obtulat
) ا . ع . باطل . يق بينهم ابطولة .
ابطى
ابطى
(
ebti
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - منسوب به ابط وزير بغلى .
ابظاظ
ابظاظ
(
ebz z
) م . ع . فربه شدن .
ابظر
ابظر
(
abzar
) ص . ع . ختنه ناكرده .
و مردى كه ميان لب بالائين وى تندى باشد .
قول على عليه السلام لشريح : فما تقول انت ايها العبد الابظر .
ابعاء
ابعاء
(
eb '
) م . ع . بر گناه و خطا انگيختن كسى را . و ابعاه فرسا : آبستن كرد او را .
ابعاد
ابعاد
(
ab ' d
) ع . ج بعد (
bo'd
) .
باصطلاح هندسه ابعاد ثلاثه : طول و عرض و عمق .
ابعاد
ابعاد
(
eb d
) م . ع . دور كردن . و دور داشتن از خير . و دور رفتن . و ابعده الله : دور دارد او را خدا از خير .
ابعار
ابعار
(
ab ' r
) ع . ج بعر (
ba'r
) .
ابعار
ابعار
(
eba ' ? r
) م . ع . بيرون كردن پشكل كه در روده بود .
ابعاض
ابعاض
(
ab ' z
) ع . ج بعض (
ba'z
) .
ابعاض
ابعاض
(
eb ' z
) م . ع . در زمين پشه پديد شدن .
ابعاط
ابعاط
(
eb ' t
) م . ع . دور رفتن ستور بچرا . و گريختن . و از حد درگذشتن و غلو كردن در نادانى و كار زشت . و لا يعنى گفتن . و مكلف شدن كسى به چيزى كه فوق طاقت وى باشد .
ابعد
ابعد
(
ab'ad
) ص . ع . دور تر . و بيگانه .
ج : اباعد . و خيانت‌گر يق كب الله الابعد لفيه اى القاه لوجهه و لا يقال للانثى منه شيئى . و ا . خير و فايده . يق انه لغير ابعد و ما عند ابعد و ما ابعده ! : كلمهء تعجب يعنى چه بسيار دور است آن . و هو ابعد منه : او دور تر است از وى .
ابعرة
ابعرة
(
ab'erat
) ع . ج بعير (
bair
) .
ابغاء
ابغاء
(
ebq '
) م . ع . كسى را بر طلب چيزى داشتن . و يارى دادن در طلب آن . و نافرمان گردانيدن .
ابغاش
ابغاش
(
ebq c
) م . ع . باران ضعيف رسانيدن يق ابغش الله الارض .
ابغاض
ابغاض
(
abq z
) ع . ج بغض (
boqz
) .
ابغاض
ابغاض
(
ebq z
) م . ع . دشمن داشتن .
ابغث
ابغث
(
abqas
) ا . ع . گوسپند نر پيسه .
و شير بيشه . و مرغى تيره رنگ . و ا خ . نام موضعى ريگناك .
ابغثة
ابغثة
(
abqesat
) ع . ج بغاث و بغاث و بغاث .
ابغض
ابغض
(
abqaz
) ص . ع . بسيار دشمن .
و قولهم ما ابغضه الى شاذ و لا يقاس عليه .
ابفره
ابفره
(
abfare
) ا . پ . اسب نر . و اسب چاق و فربه .
ابفون
ابفون
(
abfun
) ا . ع . دانه‌هاى زيتون وحشى .
ابق
ابق
(
abq
) و (
abaq
) م . ع . ابق ابقا و ابقا و اباقا . مر . اباق .
ابق
ابق
(
abaq
) ا . ع . كنب و شاهدانه .
ابق
ابق
(
obbaq
) ع . ج آبق و ابوق .
ابقا
ابقا
(
ebq
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - برقرارى . و واگذارى و واگذاشت و فرو گذاشت . و بازماندگى .
ابقاء
ابقاء
(
ebq '
) م . ع . زنده و باقى گذاشتن .
و ترحم نمودن و رعايت كردن . و اصلاح ميان قومى كردن . و نگاه داشتن .
ابقاق
ابقاق
(
ebq q
) م . ع . فراخ گردانيدن چيزى . و ابقت المراة : بسيار اولاد گرديد آن زن . و ابق على القوم : بسيار بق بق كرد بر آن گروه . و ابق الوادى : بدر رفت خس و خاشاك آن رودبار . و ابقت الغنم فى الجدب :
بچه داد گوسپند لاغر در سال قحط .
ابقال
ابقال
(
ebq l
) م . ع . گياه برآوردن زمين و سبز شدن آن . و ريش برآوردن كودك . و سبز شدن شوره گياه . و چريدن مواشى سبزه را .
ابقر
ابقر
(
abqar
) ا . پ . شوره .
ابقع
ابقع
(
abqa '
) ا . ع . پيسه . ج : بقع .
ابقع
ابقع
(
abqa '
) ا . ع . زاغ پيسه . ج : بقعان (
beq n
) .
ابقور
ابقور
(
obqur
) ع . ج بقرة (
baqarat
) .
ابقى
ابقى
(
abq
) ص . ع . بادوام‌تر .
ابك
ابك
(
abak
) م . ع . فربه شدن ( از باب سمع ) .
ابك
ابك
(
abek
) ص . ع . ابك مئبك :
فربه و گول .
ابك
ابك
(
abakk
) ا . ع . سال قحط . و كسى كه فراهم سازد خران و مواشى و مانند آنها را .
و مزدورى كه سعى كند در امور اهل خود .
و ص . بريده دست . ج : بكان (
bokk n
) و ا خ . نام موضعى .
ابكاء
ابكاء
(
ebk '
) م . ع . گريانيدن .
ابكار
ابكار
(
abk r
) ا . پ . كشت و زراعت .
ابكار
ابكار
(
abk r
) . ع . ج بكر (
bokr
) و (
bekr
) و ج ج بكرة (
bokrat
) .
ابكار
ابكار
(
ebk r
) م . ع . شتابى كردن در هر وقت كه باشد . و آمدن كسى را بامداد . و آشاميدن شتر در اول صبح . و جلو رفتن و پيش شدن . و سبب شدن كه كسى در اول صبح برخيزد و پگاه خيزانيدن .
ابكار
ابكار
(
ebk r
) ا . ع . بامداد قوله تعالى :
بِالْعَشِيِّ وَ الْإِبْكارِ .
ابكر
ابكر
(
abkor
) ع . ج بكر (
bakr
) .
ابكم
ابكم
(
abkam
) ص . ع . مرد گنگ و كر .
ج : بكم (
bokm
) و بكمان (
bokm n
) .