فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٥
ابرو
و روشن بدون اغلاق و رمز .
ابرد
ابرد
(
abrad
) ص . ع . سحاب ابرد : ابر تگرگ‌بار . و ثور ابرد : گاوى كه خالهاى سپيد و سياه دارد . و حمى ابرد : تب‌لرز .
ابرد
ابرد
(
abrad
) ا . ع . پلنگ نر . ج : ابارد .
و ابو الابرد ا خ : يكى از اصحاب رسول اكرم صلى اللّه عليه و آله .
ابرد
ابرد
(
abrod
) ع . ج . برد .
ابردان
ابردان
(
abradane
) ا . ع . الابردان ( بصيغهء تثنيه ) صبح و شام و سايهء آنها .
ابردة
ابردة
(
abradat
) ا . ع . - مؤنث ابرد - پلنگ ماده .
ابردة
ابردة
(
ebredat
) ا . ع . بيمارى مضعف باه كه از غلبهء برودت و رطوبت زايد .
ابرزى
ابرزى
(
eberziy
) ا . ع . - مأخوذ از پارسى - زر خالص .
ابرساء
ابرساء
(
abras '
) ا . ع . نوعى از سوسن .
ابرش
ابرش
(
abrac
) ص . پ . برنگ سرخ و سپيد درهم آميخته . و اسبى كه نقطه‌هائى بر خلاف رنگش در بدنش باشد .
ابرش
ابرش
(
abrac
) ص . ع . مكان ابرش جائى كه داراى گياه بسيار برنگهاى مختلف باشد .
و فرس ابرش : اسب چپار . و نيز ا خ . لقب جذيمة بن مالك كه بيمارى برص داشت و تازيان ترسيدند كه بوى ابرص گويند ابرش گفتند .
ابرشاش
ابرشاش
(
ebrec c
) م . ع . چپار شدن اسب .
ابرش خورشيد
ابرش خورشيد
(
abrac - xuarcid
) ا . پ . آسمان .
ابرشم
ابرشم
(
abracam
) ا . پ . مر . ابريشم .
ابرشمى
ابرشمى
(
abracami
) ص . پ . منسوب بابريشم . و ا . تاجر ابريشم فروش . و كرم ابريشم .
ابر شهر
ابر شهر
(
abar - cahr
) ا خ . نام قديم نيشابور كه از چهار شهر خراسان است .
ابرص
ابرص
(
abras
) ص . ع . كسى كه مبتلى به پيسى اندام باشد . و ماه كه داراى لكه است .
و حيواناتى كه بواسطهء گزيدن حشرات بدن آنها دان دان و نقطه نقطه شود . و سام ابرص ا . :
نوعى از چلپاسه . اين دو اسم است كه مركب شده به صورت يك اسم در آمده است . در طى جمله ممكن است اولى را اعراب داده دومى را بدان اضافه كرد و نيز مىتوان نخستين را مبنى شمرده دومى را به اعراب ما لا ينصرف معرب ساخت . ج : سوامّ ابرص و سوامّ و برصة و ابآرص . در هنگام تثنيه گويند ساما ابرص .
ابرع
ابرع
(
abra '
) ص . ع . هذا ابرع منه :
اين ستبرتر است از آن .
ابرغشاش
ابرغشاش
(
ebreqc c
) م . ع . ابرغش ابرغشاشا : به گرديد از بيمارى كه داشت .
ابرق
ابرق
(
abraq
) ص . ع . خاك با سنگ و گل و ريگ درآميخته . و رسن دو رنگ . و هرچه در آن سياهى و سپيدى باشد يق تيس ابرق .
وا . داروئى مقوى حافظه . و نام مرغى . ج :
ابارق . و ا خ . نام چند موضع .
ابرقباد
ابرقباد
(
abar - qob d
) ا خ . پ . مر .
ابر كوباد .
ابرقوه
ابرقوه
(
abar - quh
) ا خ . پ . - معرب ابركوه - نام شهرى . و اسم دهكده‌اى .
ابرك
ابرك
(
abrak
) ا . پ . مصغر ابر يعنى ابر كوچك . و اسفنج .
ابرك
ابرك
(
abrak
) ص . ع . متبرك‌تر .
ابر كابشا
ابر كابشا
(
abar - k bec
) ا . پ تار عنكبوت .
ابركار
ابركار
(
abr - k r
) ص . پ . متحير و حيران و آشفته و سرگردان و سراسيمه .
ابركاكيا
ابركاكيا
(
abark ki
) و
ابركاكياب
ابركاكياب
(
abar - k ki b
) ا . پ . عنكبوت .
ابركوباد
ابركوباد
(
abar - kub d
) ا خ . پ . شهرى در ناحيهء ارجان واقع در ميان فارس و اهواز .
گويند قباد آن را بنا كرده است .
ابركوه
ابركوه
(
abar - kowh
) ا خ . پ . شهرى در عراق عجم و مسافتش از اصفهان 20 فرسنگ يا 000 ، 80 قدم . اين شهر چنان كه از اسمش معلوم است در قلهء كوه واقع شده است .
ابر گردش
ابر گردش
(
abr - gardec
) ا . پ . برقى كه گرداگرد ابر دور زند .
ابرم
ابرم
(
abram
) ا . ع . نوعى از بيمارى . و نوعى از گياه . و ا خ . نام موضعى .
ابرمة
ابرمة
(
abremat
) ع . ج برام .
ابر مادران
ابر مادران
(
abar - m dar n
) ا . پ .
قسمى از حلوا .
ابر مرده
ابر مرده
(
abre - morde
) ا . پ . اسفنج .
ابرناك
ابرناك
(
abr - n k
) ص . پ . ابرى . و داراى ابر . و پوشيده از ابر .
ابرنتاء
ابرنتاء
(
ebrent '
) م . ع . آماده گشتن براى كار .
ابرنجن
ابرنجن
(
abranjan
) ا . پ . حلقه‌اى از طلا و نقره كه زنان در دست‌وپاى مىكنند . آنكه در دست كنند دست ابرنجن و آنكه در پا كنند پا ابرنجن نام دارد .
ابرنجين
ابرنجين
(
abranjin
) ا . پ . مر . ابرنجن .
ابرنذاع
ابرنذاع
(
ebrenz '
) م . ع . آمادهء كار شدن .
ابرنشاق
ابرنشاق
(
ebrenc q
) م . ع . شادمان شدن . و شكوفه آوردن درخت . و گل شدن و شكفته شدن شكوفه .
ابرو
ابرو
(
abru
) ا . پ . اجتماع موهاى بسيار به شكل كمان در بالاى چشم . و ابروى ترش يا ابروى تلخ : ابروئى كه در آن چين و شكن پديد آورند . و ابروى شام يا ابروى زال سر و يا ابروى فلك : ماه نو . و ابروى كشيده : ابروى دراز . و ابروى مردانه : ابروئى كه دلالت بر مردانگى