فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٧٦٠

پيشگوى

پيشخيمه

پيشخيمه

(

peyc - xayme

) ا . پ . خيمه و سامانى كه از پيش فرستند . و خيمه‌اى كه در آن انجمن كنند . و نوعى از خنجر .

پيشداد

پيشداد

(

peyc - d d

) ا . پ . عادل اول .

و اول كسى كه تظلم بر حاكمى كند . و اول حاكمى كه بغور مظلوم رسد . و پادشاه عادل .

و زرى كه پيش از كار بمزدور و كارگر دهند .

و ا خ . نام هوشنگ از طايفهء پيشداديان .

پيشداديان

پيشداديان

(

peyc - d di n

) ا خ . پ .

پيشداد و نام سلسله‌اى از پادشاهان ايران كه قبل از كيان سلطنت كرده و شمارهء آنان را يازده نفر گفته‌اند از اين قرار : كيومرث و هوشنگ و طهمورث و جمشيد و ضحاك و فريدون و منوچهر و نوذر و افراسياب ترك و زو (

zov

) پسر طهماسب پور منوچهر و گرشاسب .

پيشدار

پيشدار

(

peyc - d r

) ا . پ . حربهء بزرگى آهنين و داراى حلقه‌هاى چهار گوشه كه بدان خوك و گراز كشند .

پيشدامن

پيشدامن

(

peyc - d man

) ا . پ . فوته و ازار . و نوكر و خدمتگار .

پيشدر

پيشدر

(

peyc - dar

) ا . پ . سردر و پيشانى عمارت .

پيشدست

پيشدست

(

peyc - dast

) ا . پ . پيشادست .

و اجرت پيش . و سبق . و غالب . و پيش‌رو .

و لايق پيش‌روى . و صدر مجلس . و مدد گار . و پيشكار . و نايب . و نقد مقابل نسيه .

پيشدستى

پيشدستى

(

peyc - dasti

) ا . پ . سبقت و پيشروى و غلبه و برترى و تفوق . و پيشدستى كردن : سبقت گرفتن و تعجيل كردن و بعجله بانجام رسانيدن . و پيشدستى نمودن : غالب گشتن و تفوق جستن .

پيشدل

پيشدل

(

peyc - del

) ا . پ . انديشه و تدبير و تأمل .

پيشدن

پيشدن

(

pay - codan

) ف ل . پ . مايل شدن و تكيه كردن به اطراف و جوانب .

پيشديد

پيشديد

(

peyc - did

) م ف . پ . در نظر و ملاحظه .

پيشدين

پيشدين

(

peyc - din

) ا . پ . مرشد و مقتدا .

پيشرس

پيشرس

(

peyc - ras

) ص . پ . توباره و ميوهء اول رسيده . و دورانديش .

پيشرفت

پيشرفت

(

peyc - raft

) ا . پ . اجرا و تأثر بطور قهر و اجبار .

پيشرفتگى

پيشرفتگى

(

peyc - raftagi

) ا . پ .

روان‌شدگى بجانب پيش .

پيشرفته

پيشرفته

(

peyc - rafte

) ص . پ . گذشته و بجانب پيش روان شده .

پيشرو

پيشرو

(

peyc - rov

) ا . پ . سردار و سالار . و پيشوا و رهنما و هادى و آنكه از پيش مىرود . و بدرقه . و پيش قراول . و پيش‌آهنگ . و مقدمه و ديباچه . و اسبى كه از همهء اسبان پيشى گيرد . و مقدمهء آهنگ ساز .

و پيشرو لشكر صحرا : گورخر .

پيششاخ

پيششاخ

(

peyc - c x

) ا . پ . فرجى . و يك قسم جامهء پيشبازى كه بيشتر زنان پوشند .

پيشطاق

پيشطاق

(

peyc - t q

) ا . پ . دهليز و رواق و ايوان .

پيش‌عهد

پيش‌عهد

(

peyc - ahd

) ص . پ . مقدم از جهة سن .

پيش‌قبض

پيش‌قبض (

peyc - qabz

) و پيش قبضه

(

peyc - qabze

) ا . پ . خنجرى كه در جلو كمر بندند .

پيش‌قدم

پيش‌قدم

(

peyc - qadam

) ص . پ .

مقدم و آنكه بر سايرين سابقهء دوستى و خدمت گزارى داشته باشد .

پيش‌قدمى

پيش‌قدمى

(

peyc - qadami

) ا . پ .

اشتياق . و چالاكى . و سبقت در دوستى و خدمتگزارى .

پيش‌قراول

پيش‌قراول

(

peyc - qar vol

) ا . پ .

مقدمة الجيش و پيشرو لشكر .

پيش‌قطار

پيش‌قطار

(

peyc - qet r

) ص . پ .

نخستين شتر از شتران قطار كرده .

پيشك

پيشك

(

peycak

) ا . پ . مصغر پيش يعنى اندكى پيش .

پيشكار

پيشكار

(

peyc - k r

) ا . پ . معاون و مددگار . و خدمتگار . و ناظر و خانسامان .

و شاگرد و مزدور . و وزير عاقل .

پيشكاره

پيشكاره

(

peyc - k re

) ا . پ . فرش اطاق مهمانخانه . و خدمتگار و مزدور . و خاتون و كدبانو . و قابله و ماماچه .

پيشكارى

پيشكارى

(

peyc - k ri

) ا . پ . نيابت .

پيشكش

پيشكش

(

peyc - kac

) ا . پ . هديه‌اى كه شخص كوچك براى شخص بزرگ فرستد و هديه‌اى كه براى پادشاهان و امرا و وزرا برند .

و باج و خراج و ميوهء نوباوه .

پيشكشى

پيشكشى

(

peyc - kaci

) ص . پ . منسوب و متعلق به پيشكش .

پيشكوهه

پيشكوهه

(

peyc - kovhe

) ا . پ . جلو ابروان و كمان و يا قاش زين .

پيشگاه

پيشگاه

(

peyc - g h

) ا . پ . جلو و پيش و جلو عمارت و دهليز و ايوان و صحن خانه و رواق . و صدر و صدر مجلس . و فرشى كه در پيش فگنند . و كرسى و صندلى كه در پيش تخت نهند . و فرشى كه پيش ايوان و صدر مجلس اندازند . و محراب و مسجد . و پادشاه و صاحب تخت و مسند . و پيشگاه نشور :

قيامت . و در پيشگاه سپاه : در جلو سپاه .

پيشگر

پيشگر

(

peyc - gar

) ا ص . پ . خادم و خدمتگار . و پيشه‌كار و صنعت‌گر .

پيشگو

پيشگو

(

peyc - gov

) و (

peyc - gu

) و

پيشگوى

پيشگوى

(

peyc - govy

) و (

peyc - guy

) ا . پ . معرف و كسى كه در خدمت سلاطين و امرا و صدور مردمان را بشناساند و معرفى آنها كند و كسى كه مطالب مردمان را بعرض پادشاه رساند .