فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٧٥٨
پيش‌آمد
جراحتى كه بر پى پا وارد آمده باشد . و پى بريده .
پيزر
پيزر
(
pizar
) ا . پ . يك نوع بيمارى .
و دست‌فروش و خرده‌فروش .
پيزن
پيزن
(
pay - zan
) ا . پ . كسى كه پى مىكند ستور را .
پيزنى
پيزنى
(
pay - zani
) ا . پ . بريدن پى ستور .
پيزى
پيزى
(
pizi
) ا . پ . مقعده و نشستگاه .
پيس
پيس
(
peys
) ا . پ . برص كه بيمارى است در پوست انسانى و يك نوع خرمابنى جنگلى كه خرماى ابو جهل گويند و از ليف آن ريسمان سازند و در بلوچستان فراوان است . و مردم خسيس و رذل . و سفيد - نقيض سياه .
پيس‌اندام
پيس‌اندام
(
peys - and m
) ص . پ .
ابرص . و برص‌دار .
پىسپار
پىسپار
(
pay - sep r
) ا و ص . پ . رونده و مسافر . و لگدكوب و پايمال .
پىسپر
پىسپر
(
pay - separ
) ا و ص . پ . لگدكوب و پايمال . و رونده و مسافر .
پىسپردن
پىسپردن
(
pay - separdan
) ف م .
پ . لگدكوب كردن و پايمال نمودن .
پيست
پيست
(
peyst
) ص . پ . ابرص و كسى كه مبتلا به بيمارى پيس و برص بود .
پيستان
پيستان
(
pist n
) ا . پ . زمان گذشته و و هر چيزى كه گذشته باشد .
پيسره
پيسره
(
paysare
) ا خ . پ . دهى در نزديكى كلات .
پىسفيد
پىسفيد
(
pay - safeyd
) ص . پ . بدبخت و بىطالع و شوم و نامبارك .
پيسكى
پيسكى
(
piski
) ا . پ . مردم جوان .
پيسگى
پيسگى
(
peysagi
) ا . پ . اختلاط رنگها .
و ابلقى و برص .
پيسودن
پيسودن
(
peysudan
) ف م . پ . ميل نمودن و آرزو كردن و رغبت كردن و مشتاق بودن .
پيسوز
پيسوز
(
pisovz
) ا . پ . پيه‌سوز و يك قسم چراغى .
پيسه
پيسه
(
payse
) ا . پ . وزنى كه با آن پولهاى مسين را مىسنجند . و پول مسين و هر قسم پولى .
پيسه
پيسه
(
peyse
) ا ص . پ . رنگ سفيد و سياه آميخته بهم . و ابلق . و هر رنگى با رنگى ديگر آميخته . و زاغ . و كلاغ و زاغى .
پيسى
پيسى
(
peysi
) ا . پ . برص و پيس .
پيش
پيش
(
peyc
) ا . و م ف . پ . قبل و سابق .
و روبرو . و حضور . و در جلو . و گذشته و ماضى . و مستقبل و آينده . و پيشتر . و دور تر . و مقدمه . و نمونه و دستور . و رئيس و مقتدا و سردار و سالار . و ضمه . و شاخهء خرمابن و خرمابن كوتاه . و عاقل و دانا و خردمند و پيش آتش و پس دريا كنايه از روزگار و بخت . و پيش از آن : قبل از آن . و پيش از آنكه : قبل از آنكه . و پيش ازين : قبل ازين . و پيش آمدن جلو آمدن و نزديك آمدن . و اتفاق افتادن .
و دوچار شدن . و واقع شدن . و پيش آوردن : نزديك آوردن و جلو آوردن .
و پيش افتادن : جلو افتادن و ترقى كردن و پيش پاى زمان : كمى قبل ازين زمان و انگشت پاى . و پيش پا شدن : در جلو بودن و جلو رفتن و مقدم شدن و پيش رفتن جلو رفتن و سبقت گرفتن و ترقى كردن . و اسب پيش‌رو : اسب پيش آهنگ كه در رفتار بر همه سبقت گيرد . و پيش شدن :
بالا شدن و تفوق گرفتن . و پيش شمردن :
سبقت گرفتن و قبل از وقت شمردن . و پيش فرستادن : از جلو فرستادن . و پيش قاضى : نزد قاضى و در حضور قاضى . و پيش كردن : مقدم نمودن . و مقدمه نوشتن . و بستن در . و پيش كشيدن :
بسوى خود آوردن و جذب كردن . و پيش گرفتن : آموختن و درس خواندن و ترقى كردن در علم و عمل هر چيز . و نمودن و ظاهر ساختن . و اراده كردن . و از پيش بردن :
بجا آوردن و عمل كردن . و از پيش رفتن :
از جلو رفتن و ترقى كردن . و در پيش سخن كسى افتادن : قطع كردن سخن وى را . و پيش و پس : قبل و بعد و جلو و عقب . و پيش و پس كار : مآل كار و عاقبت آن . و در پيش شدن : اقدام كردن و مقدم شدن . و در پيش او : در حضور او و نزد او .
پيشاب
پيشاب
(
peyc b
) ا . پ . بول و شاش .
و كميز .
پيشاپيش
پيشاپيش
(
peyc - peyc
) ص و م ف . پ .
مساوى و برابر . و متوازى . و سربسر .
و روبرو . و در حضور و جلو . و پيشاپيش رفتن : جلو رفتن . و پيشاپيش گرفتن :
تقدم گرفتن و جلو افتادن .
پيشادست
پيشادست
(
peyc - dast
) ا . پ . اجرت پيشى . و پيش‌دستى . و نقد مقابل نسيه .
پيشار
پيشار
(
peyc r
) ا . پ . بول و پيشاب ويژه قاروره‌اى كه نزد طبيب برند .
پيشاران
پيشاران
(
peyc r n
) ا . پ . نسخهء طبيب .
پيشاره
پيشاره
(
peyc re
) ا . پ . نوعى از حلوا كه از آرد و عسل و روغن سازند و بتازى شفارج گويند .
پيش افتاد
پيش افتاد
(
peyc - oft d
) ا . پ . پيش آهنگ . و سرگذشت . و اتفاق و حادثه و سانحه .
پيش امام
پيش امام
(
peyc - em m
) ا . پ . پيش نماز و كسى كه در جلو ايستاده نماز گزارد و سايرين بوى اقتدا كنند .
پيش‌آمد
پيش‌آمد
(
peyc - mad
) ا . پ . اقبال و يا ادبار در هر كارى . و سرافرازى . و سود و منفعت و درآمد . و اتفاق و حادثه .