فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٧١٥

پدرام

رسيده و نضج يافته - ضد خام . و زيرك و ماهر در كار و آزموده و مجرب . و مكار و حيله‌باز . و فرومايه . و برهء بزرگ . و بناى محكم و نيكو . و پختهء تدبيرها : معقولات .

پخته‌جوش

پخته‌جوش

(

poxte - juc

) ا . پ . شراب معطر و مقوى كه به اين طريق ساخته باشند : بگيرند شيرهء انگور و گوشت برهء فربه را و در ديگ كنند و بجوشانند و داروهاى چندى در كيسه كرده در آن را به بندند و در ديگ اندازند و بجوشانند تا گوشت مهرا شود و بعد صاف كرده بنوشند .

پخته‌خوار

پخته‌خوار (

poxte - x r

) و پخته‌خور

(

poxte - xor

) ا . پ . داماد و گدا .

پخته‌راى

پخته‌راى

(

poxte - r y

) ص . پ . دانا و هوشيار و عاقل . و زيرك و بصير .

پخته‌گاو

پخته‌گاو

(

poxte - g v

) ا . پ . باصطلاح طب نطول يعنى داروى چند كه در آب جوشانيده و صاف كرده محل معلول را با آن بشويند و بختگاو نيز گويند .

پخته‌مغز

پخته‌مغز

(

poxte - maqz

) ص . پ .

پخته‌راى و دانا و عاقل . و هوشيار و زيرك و بصير .

پختى

پختى

(

pexti

) و (

poxti

) ا . پ . لرزانك ماهى . و حريره .

پخچ

پخچ

(

paxc

) ا . پ . پخت و پخش و پهن .

پخچودن

پخچودن

(

paxcudan

) ف م . پ . پايمال كردن و كوفتن و پهن كردن و فراخ كردن .

پخچوده

پخچوده

(

paxcude

) ص . پ . كوفته شده . و پخش و پهن گرديده شده و پايمال شده و منبسط گشته و هموار شده .

پخچيدن

پخچيدن

(

paxcidan

) ف م . پ .

پخچودن . و پا سپر كردن . و فراخ كردن . و پخش و پهن نمودن .

پخچيده

پخچيده

(

paxcide

) ص . پ . كوفته شده و پهن گرديده شده . و پاسپر شده . و فراخ گشته .

پخس

پخس

(

paxs

) ا . پ . گذازش و كاهش بدن و تافته شدن دل از غم و غصهء بىچيزى .

و گداختن موم و روغن و پيه از گرمى آتش و يا آفتاب . و پژمردگى چيزى . و زراعتى كه بىآب حاصل داده باشد . و هر چيز ناقص .

و پوستى كه از حرارت آتش چين‌چين شده باشد . و عشوه و خرام .

پخسان

پخسان

(

paxs n

) ص . پ . پژمرده و گداخته شده . و فراهم آمده از غم و غصه .

و عشوه‌كنان و خرامان .

پخسائيدن

پخسائيدن (

paxs idan

) و پخسيدن

(

paxsidan

) ف ل . پ . خرامان رفتن و سير كردن .

پخسينه

پخسينه

(

paxsine

) ص . پ . پژمرده و فراهم‌آمده .

پخش

پخش

(

paxc

) ا . پ . پخت و پخچ . و پهن و نرم و نازك . و پژمرده و بىآب . و پراكنده . و پخش شدن : پراكنده شدن .

پخشا

پخشا

(

paxc

) ا . پ . مضايقه و دريغ .

و ظلم و سختى . و تنگى و گرفتگى .

پخشان

پخشان

(

paxc n

) ص . پ . غمگين و اندوهگين و دلتنگ . و ملول .

پخشانيدن

پخشانيدن

(

paxc nidan

) ف ل . پ .

خراميدن و گداختن از غم و غصه .

پخشاييدن

پخشاييدن (

paxc yidan

) و پخشائيدن

(

paxc idan

) ف ل . پ . مغموم كردن و آزردن .

پخشودن

پخشودن

(

paxcudan

) ف م . پ .

كوفتن . و پاسپر كردن .

پخشوده

پخشوده

(

paxcude

) ص . پ . كوفته شده و پهن گرديده شده و فراخ شده .

پخشيدن

پخشيدن

(

paxcidan

) ف ل . م . پ .

پاسپردن و پايمال كردن . و خرامان راه رفتن . و گداختن از غم و غصه و سوختن و درخشيدن و تابيدن . و پهن شدن . و فراخ شدن .

پخشيده

پخشيده

(

paxcide

) ص . پ . كوفته شده و پهن گرديده شده و فراخ شده .

پخل

پخل (

poxl

) و پخله

(

poxle

) ا . پ .

خرفه و بقلة الحمقاء .

پخلوچه

پخلوچه

(

paxluce

) ا . پ . پخپخو و غلغليج .

پخيلچه

پخيلچه

(

paxlice

) ا . پ . پخپخو و غلغليج .

پخمگى

پخمگى

(

paxmagi

) ا . پ . كودنى و گولى و نادانى و تنبلى .

پخمه

پخمه

(

paxme

) ص . پ . كسى كه كارى از وى ساخته نباشد . و كودن و گول و نادان .

پد

پد

(

pad

) ا . پ . حافظ و نگهبان و پاسبان . و درخت سفيدار .

پد

پد

(

ped

) ا . پ . پدر و اب .

پد

پد

(

pod

) ا . پ . چوب پوسيده‌اى كه آتش‌گيره كنند .

پدآسيا

پدآسيا

(

pad - si

) ا . پ . بادبان آسياى بادى و يا دندانهء چرخ آسياى آبى و سنگ آسيا .

پدپود

پدپود

(

pad - pud

) ا . پ . آتش‌گيره كه بتازى وقود گويند .

پدر

پدر

(

pedar

) و (

padar

) ا . پ . مردى كه داراى يك يا چندين فرزند باشد . و پدر پدر : جد . و پدرزن : پدر زوجه .

و پدر سببى : شوهر مادر . و پدر كلان : جد . و پدر مادر : جد مادرى .

پدرام

پدرام

(

pedr m

) ص . پ . بدخواه و بدانديش .

پدرام

پدرام

(

pedr m

) ا . ص . پ . نيكو و آراسته و خوش و خرم . و خوش‌آيند . و خوابگاه .

پدرام

پدرام

(

pedr m

) و (

padr m

) م ف . پ .

هميشه و دائم و جاويد .