فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٧١٣

پتواز

در برج سرطان باشد .

پاييز

پاييز

(

p yiz

) ا . پ . فصل خزان و ايام برگ‌ريزان - و اول اين فصل داخل شدن خورشيد است در برج ميزان . و ايام پيرى .

پاييژ

پاييژ

(

p yij

) ا . پ . مر . پاييز .

پائىكار

پائىكار

(

p i - k r

) ا . پ . دلال مال التجاره .

پائين

پائين (

p in

) و پايين

(

p yin

) م ف . پ .

تحت و فرود - مقابل بالا - و طرف اسفل . و بنيان . و پائين آمدن ف ل . : فرود آمدن و نزول نمودن . و پياده شدن .

پايين‌پرستى

پايين‌پرستى

(

p yin - parasti

) ا . پ .

اطاعت و بندگى و فرمانبردارى .

پايين‌گاه

پايين‌گاه (

p yin - g h

) و پايين‌گه

(

p yin - gah

) ا . پ . انتهاى چيزى . و محل نشيب .

پپتك

پپتك

(

peptak

) ا . پ . خوشهء كوچك از خرما و انگور . و پاره‌اى از خوشه .

پپره

پپره

(

papare

) ا . پ . بلغت زند و پازند پير - مقابل جوان .

پپريشيدن

پپريشيدن

(

papricidan

) ف م . پ .

پريشان كردن و پراكنده نمودن .

پپسين

پپسين

(

pepsin

) ا . پ . - مأخوذ از فرانسه - داروئى است كه از شكنبهء گوساله و يا گوسپند مىگيرند .

پپلس

پپلس

(

paplos

) ا . پ . خورشتى تريت مانند كه از نان و روغن و دوشاب سازند .

و يك نوع اشكنه .

پپليپا

پپليپا

(

paplip

) ا . پ . بلغت زند و پازند جامه و قباى كوتاه .

پپنو

پپنو

(

papanu

) ا . پ . دوغ و شير ترشى كه از آن مسكه مىگيرند و كشك نيز گويند .

پت

پت

(

pat

) ا . پ . آهارى كه بر جامه و كاغذ دهند . و پشم نرمى كه از بن موى بز برويد و آن را با شانه برآرند و از آن تار رشتهء شال بافند و نيز با آن كلاه و كپنك و چيزهاى نرم ديگر ترتيب دهند . و هر چيز نرمى .

پت

پت

(

pot

) ا . پ . كرمى كه ته كشتى را سوراخ مىكند .

پتادق

پتادق

(

pat daq

) ا . پ . تندى و شدت هر چيزى كه بر زمين ساقط گردد و مانند رعد صدا كند .

پتاره

پتاره

(

pat re

) ا . پ . غرواشه كه دست افزاريست جولاهگان را مانند جاروب كه بدان بر پارچه‌اى كه مىبافند آب پاشند .

پتاس

پتاس (

pot s

) و پتاسيوم

(

pot siom

) ا . پ . در زبان فرانسه پتاسيوم فلزى را گويند سفيد و مشعشع و نرم و سبك‌تر از آب كه در مجاورت هوا به زودى فاسد مىگردد و از اين جهت آن را در نفت حفظ مىكنند و چون قطعه‌اى از آن را در آب اندازند به روى آب شناور شده و مىسوزد و دور مىزند و مبدل مىگردد باكسيدى كه آن را پتاس مىگويند .

پتت

پتت

(

petat

) ا . پ . توبه و انابه و استغفار و طلب آمرزش و پتفت .

پتخ

پتخ

(

patx

) ص . پ . مبهوت و متحير و حيران و ابله .

پتر

پتر

(

patar

) ا . پ . تنكهء طلا و نقره و مس و برنج و جز آن كه به روى آن طلسمات و تعويذات نقش كرده باشند .

پتسو

پتسو

(

patsu

) ا . پ . كشك .

پتفت

پتفت

(

pataft

) ا . پ . توبه و استغفار و بازگشت از گناهان و پتت .

پتفوز

پتفوز

(

patfovz

) ا . پ . گرداگرد دهان و منقار مرغان . و گرداگرد كلاه . و پوزهء حيوانات .

پتفوزبسته

پتفوزبسته

(

patfovz - baste

) ص . پ .

دهان بسته .

پتفوزبند

پتفوزبند

(

patfovz - band

) ا . پ .

دهان‌بند .

پتك

پتك

(

potk

) ا . پ . مطرقه و چكش آهنگرى و زرگرى و جز آن .

پتكن

پتكن

(

petkan

) ا . پ . خاك‌كش . و مازو .

و مالهء برزيگران و بتكن .

پتگير

پتگير

(

patgir

) ا . پ . پرويزن و ماشو .

پتل

پتل

(

patal

) ا . پ . بوريا و حصير .

پتلاد

پتلاد (

potl d

) و پتلاده

(

potl de

) ا . پ . كليدان در .

پتل‌بند

پتل‌بند

(

patal - band

) ا . پ . بورياباف و حصيرباف .

پتلوب

پتلوب

(

patlub

) ا . پ . يك نوع نانخورش از كشك و گردو .

پتن

پتن

(

patan

) ا خ . پ . نام شهرى در هندوستان كه كارخانه‌جات پارچه‌بافى آن مشهور است .

پتنگ

پتنگ

(

patang

) ا . پ . بادبادك كاغذى .

پتنگ

پتنگ

(

petang

) ا . پ . دريچه و منفذى كه در خانه‌ها جهة روشنائى گذارند .

پتنگ‌بازى

پتنگ‌بازى

(

patang - b zi

) ا . پ .

بادبادك بازى .

پتنه

پتنه

(

patne

) ا خ . پ . پايتخت ملك بهار هندوستان .

پتنى

پتنى

(

patani

) ا . پ . طبق چوبى كه بدان غله افشانند .

پتو

پتو

(

patov

) ا . پ . موضعى از كوه و صحرا و غيره كه پيوسته بر آن آفتاب بتابد .

و مخفف پرتو و بمعنى آن .

پتو

پتو

(

p tu

) ا . پ . بافتهء پشمينه‌اى كه خوب آن را در كرمان درست كنند و رغزه (

raqze

) نيز گويند .

پتواز

پتواز

(

patv z

) ا . پ . ميقعه و دو چوب بلند كه بف اصلهء اندك در زمين فروكنند و چوب ديگرى بر بالاى آن دو بندند تا كبوتران و ديگر پرندگان از شكارى و غير شكارى بر آن نشينند .