فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٧١٠
پاىخوست
پاىافشار
پاىافشار
(
p y - afc r
) ا . پ . مر .
پا افشار .
پايان
پايان
(
p y n
) ا . پ . آخر . و انتها و نهايت . و كرانهء هر چيز . و حاشيه و كناره .
و پائين مجلس . وصف نعال . و آخر كار . و سرحد ملك . و نقطهء ملاقات دو دايره . و پائين هر چيزى . و پايان روزى خوردن ف ل . : منقطع گشتن حيات و به آخر رسيدن روزى . و بپايان بردن كار : بانتها رسانيدن كار . و بپايان شدن ف ل . : به آخر رسيدن و منتهى گشتن . و بىپايان م ف . : بىانتها و بىآخر .
پاىانداز
پاىانداز
(
p y - and z
) ا . پ . كفشى كه با تسمه روى پا بسته شود . و فرشى كه در روى زمين جهت عبور پادشاه بگسترانند .
پايان‌گاه
پايان‌گاه
(
p y n - g h
) ا . پ . جاى اتصال و ملاقات . و پايان‌گاه پاى : زمين .
و مرگ . و كعب و شتالنگ .
پاىآور
پاىآور
(
p y - var
) ص . پ . بزرگ و با قدرت و توانائى .
پاىاوژاره
پاىاوژاره
(
p y - avj re
) ا . پ .
دو تختهء چوبين باندام نعلين كه بافندگان هنگام بافتن پاى بر آن گذارند و بردارند .
پاىباز
پاىباز
(
p y - b z
) ا . پ . رقاص .
پاىباف
پاىباف
(
p y - b f
) ا . پ . جولاهه و بافنده و حائك .
پاىباقى
پاىباقى
(
p y - b qi
) ا . پ . بقيهء حساب .
پاىبرجاى
پاىبرجاى
(
p y - bar - j y
) ص و م ف . پ . استوار و ثابت قدم . و پاىبرجاى بودن : ثابت قدم بودن .
پاىبرهنه
پاىبرهنه
(
p y - berahne
) ص . پ .
بىكفش .
پاىبست
پاىبست (
p y - bast
) و پاىبسته
(
p y - baste
) ص و م ف . پ . بىكار . و گرفتار و مقيد . و ايستاده . و منتظر . و اسير محبت .
پاىبست
پاىبست (
p y - bast
) و پاىبسته
(
p y - baste
) ا . پ . اساس و بنياد .
پايبند
پايبند
(
p y - band
) ص . پ . متأهل و كسى كه گرفتار عيال و اطفال باشد . و زنجير و بندى كه بر پاى نهند . و فريب و خيانت .
پايبندى
پايبندى
(
p y - bandi
) ا . پ . بستگى پاى . و دارائى قيد و زنجير برپاى .
پاىبوس
پاىبوس
(
p y - bovs
) ا . پ . بوسندهء پاى و آنكه پاى كسى را مىبوسد - و اين از مرسومات كيومرث پادشاه ايران بود كه از براى پادشاهان زيردست خود مقرر نموده بود يعنى آن پادشاهان كه به بزرگى او اعتراف داشتند و اين رسم علامت وفادارى و احترامى بود كه نسبت بوى بجا مىآوردند .
پاىپوزان
پاىپوزان
(
p y - puz n
) ا . پ . آواز مهيب سهمناك .
پاىپوش
پاىپوش
(
p y - povc
) ا . پ . كفش .
و پاىپوش زدن ف م . : با كفش زدن .
و از درجه و رتبه انداختن .
پاىپوشى
پاىپوشى
(
p y - povci
) ا . پ . پوشش پايها .
پاىپيل
پاىپيل
(
p y - pil
) ا . پ . حربه‌ايست مر زنگيان را . و نوعى از قدح و پيالهء شراب‌خورى .
پاىتابه
پاىتابه
(
p y - t be
) ا . پ .
يك نوع پاپوشى كه تا ساق پا را مىپوشاند و بيشتر مسافرين بپاى مىكشند . و پاىتابه گشادن ف ل . : از سفر بازماندن و اقامت كردن . و از سفر آمدن و مقيم شدن .
پاى تا سر
پاى تا سر
(
p y - t - sar
) م ف . پ . تماما و كاملا .
پايتخت
پايتخت
(
p y - taxt
) ا . پ . شهر عمدهء مملكت كه مقر سلطنت باشد و تزر نيز گويند .
و پايتخت ايران طهران است و پايتخت دولت عثمانى سابق استنبول بود .
پاىتراب
پاىتراب
(
p y - tor b
) ا . پ . تغييرى كه مسافر تندرو در زمين و در منزل مشاهده مىكند . و منزل اول مسافر .
پاىترسا
پاىترسا
(
p y - tars
) ا . پ . پياله و و ساغر و صراحى .
پاى ثبات
پاى ثبات
(
p y - sob t
) ا . پ . پايدارى و استوارى و ثبات قدم .
پاى جامه
پاى جامه
(
p y - j me
) ا . پ . شلوار و تنبان .
پاىچال
پاىچال
(
p y - c l
) ا . پ . پاچال جولاهگان .
پاىچم
پاىچم
(
p y - cam
) ا . پ . ترجمه و تعبير و پاىخوان .
پاىچوبين
پاىچوبين
(
p y - cubin
) و (
p y - covbin
) ا . پ . چوبى كه بازيگران بپاى خود بندند و بلند شده با آن راه روند .
پايچه
پايچه
(
p y - ce
) ا . پ . شلوار و تنبان و زيرجامه . و پاچهء گوسپند و يا گوسالهء آبرود شده . و زره صورت اسب . و پيشانىبند .
و هر زينتى كه بر پيشانى بندند .
پاىحوض
پاىحوض
(
p y - havz
) ا . پ . جاى بدنامى و رسوائى .
پاىخاسته
پاىخاسته
(
p y - x ste
) ص . پ . پاى خسته و در زير پاى كوفته و ماليده شده .
پاىخانه
پاىخانه
(
p y - x ne
) ا . پ . مبال و مستراح .
پاىخرچ
پاىخرچ
(
p y - xarc
) ا . پ . بقيهء حساب .
پاىخست
پاىخست (
p y - xast
) و پاىخسته
(
p y - xaste
) ص . پ . هر چيزى كه در زير پا كوفته و ماليده شده باشد اعم از زمين و يا چيز ديگر .
پاىخوان
پاىخوان
(
p y - x n
) ا . پ . ترجمه و معنى لغت از زبانى به زبان ديگر .
پاىخوست
پاىخوست
(
p y - xost
) ص . پ . مر .