فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٧٠٥

پاكباز

پاسكال

پاسكال

(

p sk l

) ا خ . پ . يكى از دانشمندان بزرگ فرانسه كه در فلسفه و علم حساب و علم فيزيك مهارتى بكمال داشت - گويند در هيجده سالگى در همهء علوم متنوعه كامل شده و ماشين حساب را اختراع نمود و تولد اين حكيم در سال 1033 هجرى در كلرمون و وفاتش در سال 1073 در پاريس .

پاسنگ

پاسنگ

(

p - sang

) ا . پ . آنچه در يك كفهء ترازو نهند تا بكفهء ديگر برابر گردد .

پاسوار

پاسوار

(

p sov r

) ا . پ . سوار پا و پياده‌رو جلد و چابك .

پاسوان

پاسوان

(

p sav n

) ا . پ . پاسبان .

پاسه

پاسه

(

p se

) ا . پ . تا سه و تلواسه . و غم و اندوه . و فشردن گلو . و ميل بهر چيز .

پاسى

پاسى

(

p si

) ا . پ . يك پاس از شب .

پاسيدن

پاسيدن

(

p sidan

) ف م . پ . نگاهبانى كردن . و بيدار خوابى كشيدن و پاسبانى نمودن .

پاش

پاش

(

p c

) ص . پ . پريشان و افشان .

و پاشنده و برافشاننده مانند آب‌پاش و گلاب‌پاش .

پاشا

پاشا

(

p c

) ا . پ . لقبى است كه تركهاى عثمانى به وزرا و حكام مىدادند .

پاشام

پاشام

(

p c m

) ا . پ . پرده‌اى كه احاطه مىكند دماغ و مغز كله را و بتازى ام الغليظ گويند . و پرده‌اى كه امعاء را احاطه دارد و بتازى سرب گويند . و روغن فندق .

پاشامه

پاشامه

(

p - c me

) ا . پ . شلوار و تنبان .

پاشان

پاشان

(

p c n

) ص . پ . پاشنده و برافشاننده . و پراكنده‌كننده و پريشان‌كننده .

پاشانيدن

پاشانيدن

(

p c nidan

) ف م . پ . پاشيدن و پاشيدن فرمودن .

پاشته

پاشته

(

p cte

) ا . پ . پاشنه و عقب . و پاشتهء در : پاشنهء در .

پاشك

پاشك

(

p cak

) ا . پ . پاسك و خميازه و دهن‌دره .

پاشنا

پاشنا

(

p cn

) ا . پ . پاشنه . و خيار و خربزه و هندوانه و كدو و جز آنها كه جهت تخم نگاهدارند .

پاشنامه

پاشنامه

(

p cn me

) ا . پ . پاچنامه و لقب و قرين و همال .

پاشنگ

پاشنگ (

p cang

) و پاشنگه

(

p cange

) ا . پ . خوشهء كوچك انگور . و هر چيزى كه جهت تخم نگاهدارند از قبيل خيار و كدو و خربزه و هندوانه . و خوشهء انگورى كه بر تاك خشك شده باشد .

پاشنه

پاشنه

(

p cne

) ا . پ . بلغت زند عقب و پاشنه .

پاشنه

پاشنه

(

p cene

) ا . پ . جزء خلفى از قدم كه بتازى عقب گويند . و سنگ‌پا . و پاشنهء كفش : آن جزء برآمدهء از ته كفش كه پاشنهء پا بر آن تكيه مىكند . و پاشنهء در :

آن جزء از در خواه از طرف بالا و يا پائين كه در بر آن حركت مىكند . و پاشنه زدن ف م . :

مهميز زدن .

پاشنه‌كوب

پاشنه‌كوب

(

p cne - kovb

) ص . پ .

بستهء بپاشنه .

پاشو

پاشو

(

p - cu

) ا . پ . چوبدستى چوپان .

و چوبدستى مسافر .

پاشى

پاشى

(

p ci

) ا . پ . پاشيدگى و پراكندگى و افشاندگى .

پاشيب

پاشيب

(

p - cib

) ا . پ . نردبان . و زينه پايه . و نشيب كوه .

پاشيدن

پاشيدن

(

p cidan

) ف م . پ . ريختن .

و پراكندن . و افشاندن . و ف ل . : ريخته شدن . و متفرق شدن و پراكنده شدن . و پر شدن . و از هم پاشيدن : پراكنده شدن به همه طرف .

پاشيده

پاشيده

(

p cide

) ص . پ . متفرق . و پراكنده شده . و منتشر گشته .

پاشيده

پاشيده

(

p cide

) ا . پ . خوشهء انگور .

و خيار . و كدو . و خربزه .

پاشينه

پاشينه

(

p cine

) ا . پ . پاشنه و عقب .

پاغر

پاغر

(

p qar

) ا . پ . ستونى كه سقف خانه بر آن قرار گيرد .

پاغر

پاغر (

p qor

) و پاغره

(

p qore

) ا . پ .

ناخوشى كه پاى آدمى بزرگ شود مانند پاى فيل و آن را داء الفيل نيز گويند .

پاغند

پاغند (

p qond

) و پاغنده

(

p qonde

) و (

p qande

) ا . پ . گلولهء پنبهء حلاجى كرده شده .

پاغوچه

پاغوچه

(

p qu - ce

) ا . پ . پروانه .

پاغوش

پاغوش

(

p qovc

) ا . پ . غوطه و فرورفتگى در آب و غوص .

پافزار

پافزار

(

p - faz r

) ا . پ . پا افزار و كفش .

پاك

پاك

(

p k

) ص . پ . صاف . و بىغش و خالص . و طاهر . و پارسا و بىگناه . و پاكيزه . و تمام و كامل و همه و كاملا و تماما .

و پاك و پاكيزه : كاملا صاف و طاهر . و پاك باختن ف م . : همه را باختن . و پاك شدن : محو شدن و حك شدن . و پاك كردن : صاف كردن . و طاهر كردن . و شستن . و زدودن . و جلا دادن . و محو كردن . و حك نمودن . و پاك و پاكيزه : كاملا صاف و طاهر .

پاك‌آب

پاك‌آب

(

p k - b

) ا . پ . آب صاف و خالص .

پاكار

پاكار

(

p - k r

) ا . پ . نايب تحصيل‌دار خراج . و كناس و آنكه مستراح را جاروب كند و پاكيزه سازد . و خدمتگار .

پاك‌اصل

پاك‌اصل

(

p k - asl

) ص . پ . داراى اصل و نژاد پاك و نجيب .

پاكان

پاكان

(

p k n

) پ . ج . پاك . و پاكان خط اول : ملائكهء كروبيان و حاملان عرش .

پاكباز

پاكباز

(

p k - b z

) ص . پ . كسى كه در