فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٩٢

بيم

بيگم

بيگم

(

beygam

) و (

beygom

) ا . پ . - مأخوذ از تركى - لقب زنان نجيب و محترم و مؤنث بيگ .

بيگمان

بيگمان

(

bi - gom n

) م ف . پ . بدون شك و بطور يقين .

بيگمانى

بيگمانى

(

bi - gom ni

) ا . پ . بىشكى و بىظنى .

بيگن

بيگن (

baygan

) و بيگند

(

baygand

) ا خ . پ . نام شهرى كه جمشيد بنا كرد و بيكند نيز گويند .

بىگناه

بىگناه

(

bi - gon h

) ص . پ . بىجرم و بىتقصير و معصوم .

بىگناهى

بىگناهى

(

bi - gon hi

) ا . پ .

بىتقصيرى و بىجرمى .

بيگه

بيگه

(

bi - gah

) م ف . پ . بيگاه و شام .

و بىهنگام و بىموقع و بىوقت .

بيگه

بيگه

(

beygah

) ا . پ . زن نجيب محترم و بيگم .

بيگهه

بيگهه

(

bigahah

) ا . پ . - مأخوذ از هندى - مقياسى معادل يك ثلث جريب .

بيل

بيل

(

beyl

) ا . پ . آلتى آهنين و پهن و داراى دسته‌اى چوبين كه بدان زمين را كاوند .

و آلتى مانند پاروب كه كشتى و قايق را بدان رانند . و كليه و گرده . و سبد سرگين كشى و كناسى . و توپچى . و باغبان .

بيل

بيل

(

beyl

) ا . پ . - مأخوذ از هندى - يك نوع ميوه شبيه بزردآلو .

بيل

بيل

(

beyl

) ا . پ . بلغت زند و پازند چاه كه بتازى بئر گويند .

بيلا

بيلا

(

beyl

) ا . پ . پولى كه در خيرات تقسيم شود و وجوه بره .

بيلابردار

بيلابردار

(

beyl - bard r

) ا . پ .

نوكر شخص بزرگ كه پول بيلا را در ميان مردم تقسيم مىكند . و كسى كه صدقات را تقسيم مىنمايد .

بيلاق

بيلاق

(

beyl q

) ا . پ . جاى سرد كه در زير زمن جهت تابستان كنند . و گل و شكوفه .

و باغ .

بيلاك

بيلاك

(

bil k

) ا . پ . عطا و انعام و بخشش .

بيلاى

بيلاى

(

bil y

) ا . پ . بلغت زند چاه .

بيلة

بيلة

(

bilat

) ا . ع . كميز انداختگى . و نوع كميز انداختن .

بىلباسى

بىلباسى

(

bi - leb si

) ا . پ . برهنگى و عريانى .

بيلچه

بيلچه

(

beyl - ce

) ا . پ . بيل كوچك .

بىلحاظ

بىلحاظ

(

bi - lah z

) ص . پ . بىخبر .

و بىدقت و بىاحتياط . و بدخلق و بدخوى .

بيلدار

بيلدار

(

beyl - d r

) ا . پ . كسى كه زمين را مىكند و پاك مىكند .

بيل‌زن

بيل‌زن

(

beyl - zan

) ا . پ . آنكه با بيل كار مىكند مانند باغبان .

بيلسته

بيلسته

(

beylaste

) ا . پ . انگشتان دست . و نوعى از گل سرخ .

بىلطافت

بىلطافت

(

bi - lat fat

) ص . پ .

نامطبوع و زشت و درشت .

بىلطف

بىلطف

(

bi - lotf

) ص . پ . بىمهر و بىمحبت . و بىظرافت . و بىمزه .

بىلطفى

بىلطفى

(

bi - lotfi

) ا . پ . نامهربانى و بىمحبتى . و بىظرافتى . و ناپسندى .

بيلفت

بيلفت

(

biloft

) ا خ . پ . نام ستارهء زهره .

بيلفختن

بيلفختن

(

bilfaxtan

) ف م . پ . فراهم آوردن و جمع كردن . و اندوختن و گرد كردن .

بيلفخند

بيلفخند

(

bilfaxand

) ا ج . پ . اجتماع و جماعت و انجمن .

بيلقان

بيلقان

(

baylq n

) ا خ . پ . شهرى از ارمنستان . و بلوكى از رى نزديك برقان .

بيلقانى

بيلقانى

(

baylq ni

) ص پ . منسوب و متعلق به بيلقان .

بيلك

بيلك

(

baylak

) ا . پ . منشور و فرمان پادشاه . و قبالهء املاك مانند خانه و باغ .

و تيرى كه پيكانش دوشاخه باشد .

بيلك

بيلك

(

bilak

) ا . پ . پند نيك . و راى نيك .

بيلك

بيلك

(

beylak

) ا . پ . نوعى از پيكان شبيه به بيل كوچك كه پيكان شكارى نيز گويند .

و بيل كوچك .

بىلگام

بىلگام

(

bi - leg m

) ص . پ . آنكه لگام ندارد . و بد اخلاق . و بىاعتدال . و آنكه از هيچ چيز پرهيز نكند .

بيلم

بيلم

(

baylam

) ا . ع . پنبهء گياه بردى . و برماى درودگران . و غوزهء پنبه . و پنبهء قصب .

و بچهء خرص . ج : بيالم .

بيلمان

بيلمان

(

baylam n

) ا خ . ع . موضعى در يمن . و موضعى در هند . و موضعى در سند .

و منه السيوف البيلمانية . و عبد الرحمن ابن البيلمانى ا خ . : مولاى عمر بن الخطاب رضى اللّه عنه .

بيلمانية

بيلمانية

(

baylam niyat

) ص . ع .

شمشيرهاى منسوب به بيلمان هند و يا سند .

بيلوا

بيلوا

(

beylv

) ا . پ . داروفروش و دواساز و عطار .

بيله

بيله

(

beyle

) ا . پ . خشكى و جزيرهء ميان دريا و يا ميان رودخانه . و يك نوع داروئى .

و طبله و خريطهء عطار . و منشور پادشاهى .

و قبالهء املاك مانند خانه و باغ . و رخساره .

و پهلو . و پاروب كشتىبانى . و پيكانى كه مانند بيل ساخته شده باشد . و چرك و ريم كه از زخم پالايد و پيلهء ابريشم . و بيل .

بيليك

بيليك

(

bilik

) ا . پ . بيلك و پند و نصيحت نيك . و رأى نيك .

بيم

بيم

(

bim

) ا . پ . خوف و ترس . و خطر .

و واهمه . و بيم داشتن ف ل . : ترس داشتن و ترسيدن . و بيم كردن : ترسيدن . و واهمه كردن . و از بيم جان م ف . : از خطر جان .