فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٩١
بيگ‌لربيگى
بيقصور
بيقصور
(
bi - qosur
) م ف . پ . بدون كوتاهى . و بىعيب و نقصان و كاملانه .
بيقلعى
بيقلعى
(
bi - qal'i
) ص . پ . ظروفى كه قلعى نشده باشند .
بيقور
بيقور
(
bayqur
) ا ج . ع . جماعت گاوان .
بيقول
بيقول
(
bi - qavl
) ص . پ . بىاعتبار .
و كسى كه گفتار او را اعتمادى نشايد . و بىحقيقت .
و غدار و نمك به حرام و خائن .
بيقولى
بيقولى
(
bi - qavli
) ا . پ . بىاعتبارى .
و بىاعتمادى در گفتار .
بيقياس
بيقياس
(
bi - qi s
) م ف . پ . خارج از حد و اندازه . و بىپايان . و بىانتها . و غير قابل بيان و تفسير . و بر خلاف نظام كليهء اشياء و بر خلاف رسم و قانون .
بيقية
بيقية
(
biqiyyat
) ا . ع . گياهى از عدس درازتر .
بيقيد
بيقيد
(
bi - qayd
) ص . پ . لاابالى در كارها . و بىضبط و ربط . و بىترتيب .
بىقيمت
بىقيمت
(
bi - qeymat
) ص . پ .
بىبها و بىقدر و بىارز . و گرانمايه .
بيقين
بيقين
(
be - yaqin
) م ف . پ . بىگمان و بدون شك و حتما و يقينا .
بيك
بيك
(
be - yak
) م ف . پ . از يك . و با يك . و بيك نيم نهاد يعنى نيم پرداخته و نيم تمام گذاشت . و بيك راه يعنى يك بارگى . و بيك ضربت .
بيك
بيك
(
boyyak
) ع . ج بائك .
بيكار
بيكار
(
bi - k r
) ص . پ . بىشغل و بىپيشه و بىصنعت . و بدون خدمت و بدون منصب . و تنبل و كاهل . و نابكار .
و مصاحب و همنشين . و آواره و اوباش . و بىخانمان . و بىفايده . و آنكه لياقت هيچ كارى را نداشته باشد .
بيكاره
بيكاره
(
bi - k re
) ص . پ . بىفايده و بىمصرف . و بيكار ( مر . بيكار ) . و مردمان بيكاره : كسانى كه از وجود آنها هيچ فايده‌اى مترتب نباشد .
بيكارى
بيكارى
(
bi - k ri
) ا . پ . بىشغلى و بىمنصبى و بىخدمتى .
بيكام
بيكام
(
bi - k m
) ص . پ . محروم و نااميد و ناكام .
بيك‌بار
بيك‌بار
(
be - yak - b r
) م ف . پ . يكبارگى و ناگاه . و بىخبر . و دفعة .
بيكبرى
بيكبرى
(
bi - kebri
) ا . پ . بىتكبرى و تواضع و خضوع و فروتنى .
بيك راه
بيك راه
(
be - yak - r h
) م ف . پ .
يكبارگى . و بيك ضربت .
بيكران
بيكران
(
bi - kar n
) ص . پ . بىپايان و غير محدود .
بيكس
بيكس
(
bi - kas
) ص . پ . بىيار و ياور . و بيچاره و بىنوا . و بىپدر و مادر .
بيكسى
بيكسى
(
bi - kasi
) ا . پ . بىياورى .
و تنهائى .
بيكفش
بيكفش
(
bi - kafc
) ص . پ . برهنه‌پاى .
بيكفشى
بيكفشى
(
bikafci
) ا . پ . برهنه‌پائى .
بيكم
بيكم
(
baykam
) ا . پ . صفه و ايوان و رواق .
بىكم‌وكاست
بىكم‌وكاست
(
bi - kamo - k st
) م ف . پ . بدون زياد و نقصان . و بدون عيب . و كاملا و بالتمام . و درست و صحيح .
بيكند
بيكند
(
baykand
) ا خ . پ . شهرى كه جمشيد بنا كرده و سپس گنگ دژ ناميده شد .
بيكى
بيكى
(
bi - kay
) م ف . پ . بىوقت و بىهنگام . و بدون دور .
بيگ
بيگ
(
beyg
) ا . پ . - مأخوذ از تركى - امير و شاهزاده - و اين لقب يك وقتى خيلى بزرگ و با شأن بود ولى اين ايام كوچك و پست شده و به اشخاص كوچك مىدهند .
بيگابيگى
بيگابيگى
(
beyg beygi
) ا . پ .
امير الامرا و شاهزادهء شاهزادگان .
بيگاده
بيگاده
(
big de
) ص . پ . متنفر و بيزار از زن . و عنين و آنكه مردى ندارد .
بيگار
بيگار
(
beyg r
) ا . پ . كار بىمزد و اجرت . و بيگار گرفتن ف ل . : به زور و بدون مزد و اجرت كار كردن .
بيگاره
بيگاره
(
big re
) ص . پ . ناتوان و عنين .
بيگانگان
بيگانگان
(
beyg neg n
) پ . ج . بيگانه .
بيگانگى
بيگانگى
(
beyg negi
) ا . پ . عدم آشنائى . و عدم قوم و خويشى . و غربت . و خصومت و عداوت .
بيگانه
بيگانه
(
beyg ne
) ا . و ص . پ . - نقيض آشنا - و غريب و اجنبى . و كسى كه از مردم آنجا نباشد . و كسى كه قوم و خويشى با كسى نداشته باشد . و ناشناس . و نامعلوم .
و بيگانه و خويش : يعنى غريب و آشنا .
بيگانه بوم
بيگانه بوم
(
beyg ne - bum
) ص . پ .
كسى كه در جائى غريب و ناشناس و اجنبى باشد .
بيگانه نهاد
بيگانه نهاد
(
beyg ne - nehad
) ص پ .
آنكه داراى خوى بيگانگان باشد .
بيگاه
بيگاه
(
bi - g h
) م ف . پ . شام - مقابل صبح . و بىوقت و بىموقع و بىهنگام . و درنگى و توقف و تأخير .
بيگران
بيگران
(
bi - ger n
) ص . پ . بىبها و بىقيمت . و بىانجام و بىپايان .
بيگزاده
بيگزاده
(
beyg - z de
) ا . پ . فرزند بيگ . و مرد جوان نجيب .
بىگزند
بىگزند
(
bi - gazand
) ص . و م ف .
پ . بىآسيب . و بىزيان و بىضرر . و بىعيب .
بىگزندگى
بىگزندگى
(
bi - gazandegi
) ا . پ .
عارى بودن از اذيت و گزند و آزار .
بيگ‌لربيگى
بيگ‌لربيگى
(
beyglarbeygi
) ا . پ .
- مأخوذ از تركى - لقب بزرگ شهر و رئيس كدخدايان و امير اميران .