فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٨٦

بيش‌بهار

بيستى

بيستى

(

bisti

) ا . پ . يك قسم پول سياهى كه سابقا در ايران رايج بوده و اكنون غير معمول . و به زبان مردم هندوستان سقا .

بيستين

بيستين

(

bistin

) ص . پ . منسوب به بيست .

بيسج

بيسج

(

bisaj

) ص . پ . بىشكل . و بد وضع و بد ساخت .

بيسخن

بيسخن

(

bi - soxan

) ص . پ . بيشك و بىشبهه . و گنگ . و خاموش و ساكت .

بيسر

بيسر

(

bi - sar

) ص . پ . كسى كه سرو بزرگ و مربى نداشته باشد . و بىنظير و بىهمتا .

بيسر

بيسر

(

beysar

) ا . پ . پرنده‌اى شكارى شبيه به بيغو .

بىسرافسار

بىسرافسار

(

bi - sar - afs r

) ص .

پ . بدخوى . و بدتربيت . و نالايق و ناقابل . و تنبل و كاهل . و غافل .

بيسراك

بيسراك

(

beysor k

) و (

beysar k

) ا . پ . شتر جوان پرقوت . و شتر بچهء يك ساله و دو ساله . و شتر جوان كه مادرش عربى و پدرش دو كوهان باشد . و كرهء خر و استر و قاطر .

بيسران

بيسران

(

bi - sar n

) ج ا . پ . كسانى كه بىتربيت مربى و پدر و مادر بزرگ شده باشند .

بىسرمگى

بىسرمگى

(

bi - sormagi

) ا . پ .

نداشتن سرمه . و اهمال در نكشيدن سرمه به چشم .

بىسروپا

بىسروپا

(

bi - saro - p

) ص . پ .

سست . و درمانده و ناتوان . و از همه جهت بىنوا و بىچاره . و بىنظام و بىاسلوب .

وا . نام مهره‌اى گرد و مدور .

بىسرودلى

بىسرودلى

(

bi - saro - deli

) ا . پ .

بىهوشى و بىحواسى .

بىسروسامان

بىسروسامان

(

bi - saro - s m n

) ص . پ . بىخانمان . و بىيار و ياور و بىكس . و بىنوا و درمانده و عاجز . و پريشان و مشوش . و تباهكار . و فرومايه و ناكس و خوار . و چركين و ناپاك . و شرور و بدذات . و گستاخ . و شهوت‌پرست .

بيسره

بيسره

(

beysre

) ا . پ . پرنده‌اى شكارى شبيه به بيغو . و استر و قاطر .

بيسرى

بيسرى

(

baysariy

) ا خ . ع . گروهى در سند كه ناخداها آنها را براى محاربهء دشمن نوكر دارند . ج : بياسرة .

بيسعادت

بيسعادت

(

bi - s dat

) ص . پ . بدبخت .

و بىنصيب و بىبهره .

بيسك

بيسك

(

baysaka

) ع . كلمهء ترحم مانند ويسك كه در وقت ترحم و دلاسائى كودك گويند .

بىسكون

بىسكون

(

bi - sokun

) ص . پ . بىآرام و متحرك .

بىسكه

بىسكه

(

bi - sekke

) ص . پ . زر . و سيم بىنقش . و مردم بىقدر و بىاعتبار و بىشأن و شوكت و وقار . و هر چيزى كه طراوت و نمودى نداشته باشد .

بىسليقگى

بىسليقگى

(

bi - saliqegi

) ا . پ .

بىمهارتى و عدم مهارت . و عدم ذوق .

بىسليقه

بىسليقه

(

bi - saliqe

) ص . پ . بىمهارت .

و بىاسلوب . و عارى از ذوق .

بيسموت

بيسموت

(

bismut

) ا . پ . - مأخوذ از فرانسه - فلزى سفيد و كمى سرخ رنگ و تركيبات آن را در طب بسيار استعمال مىكنند .

بيسن

بيسن

(

beysan

) ا . پ . زهر قاتل و كشنده .

بىسنگ

بىسنگ

(

bi - sang

) ص . پ . سبك و بىوقار و بىاعتبار .

بىسواد

بىسواد

(

bi - sav d

) ص . پ . بىمعرفت و بىعلم . و آنكه خط خواندن نتواند و مراك .

بىسئوال

بىسئوال

(

bi - so l

) م ف . پ . بدون پرسش و بدون تمنا و درخواست كسى .

بيسور

بيسور

(

beysur

) ا خ . پ . نام شهرى .

بىسوز

بىسوز

(

bi - sovz

) ا . پ . كسى كه شمع را خاموش كند .

بيسوه

بيسوه

(

bisveh

) ا . پ . - مأخوذ از هندى - يك ششم جريب .

بئسى

بئسى

(

be's

) م . ع . بئس بؤسا و بأسا و بؤسا (

bausan

) و بيسا و بؤسى (

bo's

) و بئسى (

be's

) و بسيسى (

bessis

) مر . بؤس و بؤس (

boos

) .

بىسيرت

بىسيرت

(

bi - sirat

) ص . پ . فاسق و فاجر . و بىآبرو و رسوا . و بىسيرت كردن ف م . : بىآبرو كردن .

بىسيرتى

بىسيرتى

(

bi - sirati

) ا . پ . بىآبروئى و رسوائى . و فسق و فجور و سلوك بر خلاف شرع .

بيش

بيش

(

beyc

) ص . و م ف . پ . بسيار و فراوان و افزون و زياده . و كلان و بزرگ و نيك و خوب . و نيكوتر و بهتر . و اعلا و بسيار خوب . و خوش‌نما و خوش‌آيند . و بيش از اين : زياده از اين . و بيش قيمت : پر قيمت و گرانبها .

بيش

بيش

(

bic

) ا . پ . گياهى سمى و مهلك و شبيه بگياه زنجبيل كه در هندوستان رويد .

بيش

بيش

(

bic

) ا خ . ع . وادى شيرناك در راه يمامه . وا . نباتى مشابه زنجبيل و گاه در آن زهر كشنده رويد و ترياق آن گوشت سمانى و گوشت فارة البيش - و سمانى :

مرغى كه بيش را مىخورد و نمىميرد و فارة البيش :

بيش موش و آن جانورى است مانند موش و در زير بوتهء بيش مىباشد و از آن مىخورد و منه المثل : اعجب من فارة البيش تتغذى بالسموم و تعيش .

بىشاهد

بىشاهد

(

bi - c hed

) ص . پ . بدون گواه .

بىشايبه

بىشايبه

(

bi - c yebe

) م ف . پ .

بىشك و بىريب .

بيش‌بها

بيش‌بها

(

bic - bah

) ص . پ . پر قيمت و گران‌بها .

بيش‌بهار

بيش‌بهار

(

bic - bah r

) ا . پ . رستنى