فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٥٦

اباحه

در ذم استعمال كنند يعنى تو موصوف هستى باخلاق ذميمه و پدر ندارى كه ترا از كارهاى نابايسته منع كند . و گاه در دشنام گويند يعنى ترا پدر معروف و مشهورى نيست .

اب

(

abb

) ا . ع . گياه و سبزه . و چراگاه .

و چيزى كه بروياند زمين را و آن براى دواب بمنزلهء فواكه است مر انسان را . و قصد . و اخ .

نام شهرى در يمن .

اب

(

abb

) م . ع . اب للسيرابا و ابيبا و ابابا و ابابة ( از باب ضرب و نصر ) :

آمادهء سير شد . و اب يده الى سيفه ابا :

دست بر شمشير كرد تا بكشد آن را از غلاف . و اب الى وطنه ابا و ابابة و ابابة :

مشتاق وطن خود شد . و اب ابه : قصد كرد مانند قصد او . و ابت ابابته : راست شد طريقهء او و اب فلان : شكست داد فلان دشمن خود را بحملهء شجاعانه كه جبن را در آن راهى نبود . و اب الشيئى : حركت داد آن چيز را .

ابا

(

abban

) ا . ع . پدر . مر . اب .

ابا

(

) پ . كلمهء موصول بمعنى با .

ابا

(

) ص . پ . غريب و اجنبى و بيگانه و عجيب . و نادر .

ابا

(

) ا . ع . پدر و ابو . و اباء بن ابا اخ . نام يكى از روات حديث و ابا ابراهيم .

كنيهء حضرت موسى بن جعفر عليه السلام .

ابا

(

) و (

) ا . پ . چمچه و ملاغه ( ملعقة ) . و آش . و خوراكى . و نان . و اباى گلوگير : دل گيرى و اندوه . و شعف و خوشحالى در مرگ دشمن .

ابا

(

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - نفرت و كراهت و امتناع . و ابا داشتن ف ل . : نفرت داشتن و كراهت داشتن . و ابا كردن ف م :

امتناع كردن . و تكذيب كردن . و سرباز زدن .

ابا

(

) م . ع . ابيت الطعام ابا ( از باب سمع ) : دست كشيدم و باز ماندم از طعام بدون سيرى .

اباء

(

ab '

) م . ع . و بوئت الارض و باء و بائة و اباء و ابائة ( از باب كرم ) بسيار بيمارى گرديد آن زمين .

اباء

(

ab '

) ا . ع . گياهى نرم كه اكثر در درياى مصر خيزد و از آن كاغذ سازند و به زبان يونانى پاپيروس گويند و بيخ آن را مانند نيشكر خورند . و انبوهى درختان . و انبوهى درختان حلفاء كه از آن جوال و بوريا سازند .

اباء

(

ab '

) و (

eb '

) م . ع . ابا الشيئى اباء و اباء و ابائة ( از باب فتح و ضرب ) :

سرباز زد از آن چيز و ناخوش داشت آن را . ابيته اياه : داشتم او را بر كراهت از آن چيز . و ابى عليه : گردن‌كشى كرد از وى و كذا ابى عليه الامر و ابيت اللعن سرباز زنى تو و با زمانى از كارى كه سزاوار لعنت است . و اين كلام در جاهليت در تحيت ملوك گفته مىشده است .

اباء

(

ob '

) ا . ع . كراهت از طعام . يق اخذه اباء من الطعام يعنى گرفت او را كراهت و ناخوشى از طعام .

اباء

(

ab '

) ع . ج ابائة .

اباء

(

obb

) ع . ج آبى .

اباءة

(

ab at

) ا . ع . درخت حلفاء كه از آن جوال و بوريا سازند .

اباءة

(

ab at

) م . ع . و بوء و باء و و باءة و اباءة مر . اباء .

اباءة

(

eb at

) م . ع . ابى اباء و اباء اباءة ( مر . اباء و اباء ) و اباته اليه اباءة : راجع ساختم او را سوى وى و اباءه به و ابائه منزلا و فيه : جا داد و فرو آورد ويرا به جائى و اباء بالمكان : فرو آمد و مقيم شد در آنجاى و اباء الابل : بازگردانيد شتران را سوى جاىباش آنها . يق ابات عليه ما له اى ارحت عليه ابله و غنمه . و اباء منه : گريخت از آن و اباء الاديم : در دباغ انداخت پوست را تا پيراسته شود . و يق فى ارض كذا فلات تبيئى فى فلات يعنى بيابان در بيابان است .

اباب

(

ab b

) ا . ع . آب . و هر چيز كه نوشيده شود .

اباب

(

ab b

) م . ع . اب ابّا و ابابا مر اب .

اباب

(

ab b

) و (

eb b

) ا . ع . آمادگى جهة سفر كردن . يقال هو فى ابابه اى فى جهازه .

اباب

(

ob b

) ا . ع . سيل عظيم . و موج دريا .

ابابة

(

ab bat

) و (

eb bat

) ا . ع . طريقه .

ابابة

(

ab bat

) و (

eb bat

) م . ع . اب ابا و ابابة و ابابة . مر . ابّ .

ابابيل

(

ab bil

) ا . ع . يك نوع مرغ . و ا ج .

گلهء شتران . و گروه مرغان مسافر .

ابابيل

(

ab bil

) ص . ع . بطور گله و يا گروه مرغان مسافر . و پىدرپى در آينده . و ابل ابابيل شتران گروه در گروه .

ابابين

(

ab bin

) ع . ج ابّان .

اباة

(

ob t

) ع . ج آبى .

ابات

(

ab t

) ا . ع . گاه در شعر بجاى ابت گويند يعنى پدر من .

اباتة

(

eb tat

) م . ع . شب گذرانيدن .

اباتر

(

ab ter

) ا خ . ع . نام موضعى .

اباتر

(

ob ter

) ص . ع . كوتاه قد . و بىنسل و فرزند . و مرد قطع‌كنندهء رحم .

اباثة

(

eb sat

) م . ع . پاك كردن چاه .

و شيار كردن زمين .

اباثى

(

ob s

) ص . ع . ابل اباثى :

شتران خوابيدهء سير شكم .

اباجر

(

ab jer

) ع . ج بجر (

bojr

) .

اباجير

(

ab jir

) ع . ج بجر (

bojr

) .

اباحة

(

eb hat

) م . ع . حلال كردن چيزى .

و ظاهر كردن راز .

اباحه

(

eb he

) ا . پ . - مأخوذ از تازى -