فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٧٩

بيخستن

و بىاندازه . و غير محدود .

بىحرف

بىحرف

(

bi - harf

) ص . و م ف . پ .

بىسخن و بدون تكلم . و بدون رد كردن . و بدون شك . و فورا و فى الفور .

بىحركت

بىحركت

(

bi - harakat

) ص . پ .

بىجنبش و بدون حركت .

بىحرمت

بىحرمت

(

bi - hormat

) ص . پ .

بىآبرو و رسوا و محقر .

بيحرمتى

بيحرمتى

(

bi - hormati

) ا . پ . بىآبروئى و رسوائى .

بيحس

بيحس

(

bi - hes

) و (

bi - hess

) ص . پ .

عاجز از احساس كردن . و كودن و گول .

و بىمحبت .

بيحساب

بيحساب

(

bi - hes b

) ص . و م ف . پ .

بىشمار . و ناصحيح و ناراست . و بيهوده و ناحق . و بىحساب گفتن ف ل . : ناراست گفتن . و زور گفتن .

بيحسابى

بيحسابى

(

bi - hes bi

) ا . پ . ناراستى .

و نادرستى . و زور .

بىحصر

بىحصر

(

bi - hasr

) ص . پ . بىانتها .

و خارج از حد و حصر . و نامحدود .

بىحضور

بىحضور

(

bi - hozur

) ص . و م ف .

پ . غايب . و غافل و بىخبر . و مضطرب .

و آزرده و رنجيده . و خشمناك . و بىحضور شدن ف ل . : مضطرب و آزرده شدن . و بىحضور كردن ف م . :

آزردن .

بىحضورى

بىحضورى

(

bi - hozuri

) ا . پ .

اضطراب . و خشم . و آزردگى . و غفلت .

و نقصان يافتن هوش و حواس .

بىحفاظ

بىحفاظ

(

bi - hef z

) ص . پ . گستاخ و بىحيا و بىادب .

بىحقيقت

بىحقيقت

(

bi - haqiqat

) ص . پ .

ناراست . و بىوفا . و ناسپاس . و نمك به حرام . و م ف . بطور ناراستى .

بىحكم

بىحكم

(

bi - hokm

) م ف . پ . بدون دستور و بدون فرمان . و بدون اجازه و بىپروانگى .

بىحكمت

بىحكمت

(

bi - hekmat

) م ف . پ .

بدون حذاقت و بدون آزمودگى .

بىحلم

بىحلم

(

bi - helm

) ص . پ . بىرحم و شفقت . و درشت و ظالم . و سخت و شديد .

و بدون بردبارى .

بىحلمى

بىحلمى

(

bi - helmi

) ا . پ . سختى و درشتى . و تندى . و ظلم .

بىحميت

بىحميت

(

bi - hamiyat

) ص . پ .

نامرد و آنكه مردانگى ندارد . و آنكه حس ناموس‌پرستى ندارد و بىناموس . و بىغيرت .

بىحميتى

بىحميتى

(

bi - hamiyati

) ا . پ .

بىناموسى . و بىغيرتى .

بىحواس

بىحواس

(

bi - hav s

) ص . پ . عارى از حس و ادراك .

بيحيا

بيحيا

(

bi - hay

) ص . پ . بىشرم و گستاخ و آنكه در ارتكاب كارهاى زشت منفعل نمىشود .

بيحيائى

بيحيائى

(

bi - hay ' i

) ا . پ . جسارت و پرروئى و گستاخى و بىشرمى و بىادبى .

بيخ

بيخ

(

beyx

) ا . پ . اصل و ريشه . و قاعده و بنيان و بن و اساس . و بيخ كوهى :

رازيانه . و بيخ انجبار : ريشهء انجبار .

و بيخ پشم : گوشت . و بيخ بنفشه :

ايرسا . و بيخ تفت : شوكران . و بيخ گل عباسى جلب . و از بيخ كندن ف م . : از ريشه كندن و از بن كندن .

بيخار

بيخار

(

bi - x r

) ص . پ . بدون خار .

و بدون ترس و بدون تشويش .

بيخ‌افگن

بيخ‌افگن

(

beyx - afgan

) ص . پ . كسى كه درخت را به زير مىافگند .

بيخانمان

بيخانمان

(

bi - x nem n

) ص . پ .

بىمنزل و بدون جاىباش . و مسافر .

بيخآور

بيخآور

(

beyx - var

) ص . پ . داراى چندين ريشه .

بيخاور

بيخاور

(

beyx - var

) ا . پ . عشقه و لبلاب .

بيخايه

بيخايه

(

bi - x ye

) ص . پ . خواجه و خصى . و اخته .

بى خبر

بى خبر

(

bi - xabar

) ص . پ . بىاطلاع .

و غافل و نادان . و م ف . بدون خبر و بدون آگاهى . و بىخبر آمدن ف ل . : بدون اطلاع و آگاهى آمدن . و بىخبر شدن :

بىاطلاع شدن . و اطلاع نداشتن .

بيخبرى

بيخبرى

(

bi - xabari

) ا . پ . بىاطلاعى .

و نادانى .

بيختن

بيختن

(

beyxtan

) ف م . پ . چيزى را از غربال و موبيز بيرون كردن . و برده نمودن و تابع كردن . و ذليل كردن . و ناتوان كردن .

و از حركت بازداشتن . و ف ل . : ضعيف شدن .

بىختنه

بىختنه

(

bi - xatne

) ص . پ . كسى كه ختنه نشده باشد .

بىخرج

بىخرج (

bi - xarj

) و بىخرچ

(

bi - xarc

) م ف . پ . بىاخراجات . و بىمايه . و بىپول .

بىخرجى

بىخرجى (

bi - xarji

) و بىخرچى

(

bi - xarci

) ا . پ . بدون پول .

بىخرد

بىخرد

(

bi - xerad

) ص . پ . گول و كودن . و بىعقل . و بىفراست .

بىخردى

بىخردى

(

bi - xeradi

) ا . پ . بىعقلى .

و بىفراستى . و گولى و حماقت .

بىخر و خاوند

بىخر و خاوند

(

bi - xaro - x vand

) ص . پ . بىمالك و بدون ارباب .

بىخزان

بىخزان

(

bi - xez n

) ص . پ . گياهى كه خزان نداشته باشد و هميشه سبز بود .

بيخس

بيخس

(

bi - xas

) و (

bi - xass

) ص . پ .

غير ملوث . و پاك‌دامن .

بيخستن

بيخستن

(

bixastan

) ف ل . پ . بىنصيب