فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٧٢
بىاثر
بهيم
بهيم
(
bahim
) ا . پ . صفه و بالاخانه و ا خ : نام يكى از رايهاى هند .
بهيم
بهيم
(
bahim
) ا . ص . ع . سياه و تاريك .
و ا خ . نام اسبى و مجهول كه هيچ‌گونه شناخته نشود . و خالص بىآميزش چيزى . و اسب يك رنگ كه هيچ رنگ ديگر در آن مخالف رنگ وى نباشد . - مذكر و مؤنث در آن يكسان است . ج : بهم (
bohm
) و ميش سياه . و آواز بىترجيع يق : صوت بهيم .
بهيمة
بهيمة
(
bahimat
) ا . ع . چارپا اگرچه آبى باشد و يا هر جان‌دار بىتميز . ج :
بهائم .
بهيمه
بهيمه
(
bahime
) ا . پ . - مأخوذ از تازى - چاروا و حيوان وحشى رام .
بهيمى
بهيمى
(
bahimi
) ص . پ . منسوب به بهيمه يعنى حيوانى .
بهين
بهين
(
behin
) ص . پ . بهترين و انتخاب شده‌ترين و برگزيده‌ترين هر چيزى .
بهين
بهين
(
behin
) ا . پ . توانگرى . و ايام هفته . و حلاج و نداف .
بهينس
بهينس
(
bohaynes
) ا . ع . شير بيشه .
بهينه
بهينه
(
behine
) ص . پ . گزيده‌ترين و بهترين چيزى .
بهينه
بهينه
(
behine
) ا . پ . نداف و حلاج .
و ايام هفته .
بى
بى
(
bey
) و (
bi
) پ . كلمهء نفى مقابل با كه كلمهء اثبات است و هميشه بر سر اسم در مىآيد و علاوه بر آنكه نفى مىكند معنى صفتى به آن اسم مىدهد مثلا بصيرت يعنى بينائى چون دلالت بر مسمى مىكند پس اسم خواهد بود و اگر گوئيد بىبصيرت صفت مىگردد و مسمائى لازم است كه قبل از آن ذكر كرده و به اين صفت او را متصف سازيد و بگوئيد آدم بىبصيرت يعنى آدمى كه بينائى ندارد و همچنين ساير اسمها خواه فارسى باشند و يا مأخوذ از تازى مانند بىبها و بىپروا و بىترتيب و بىبهره و بىشغل و بىقاعده و بىكار و جز آنها .
بى
بى
(
bey
) و (
bi
) ا . پ . گرم و پروانه .
بى
بى
(
bayy
) م . ع . بوى بيا ( از باب ضرب ) . مشابه شد غير پدر خود را در كردار .
بى
بى
(
bayy
) ا . ع . فرومايهء ناكس . و ابن بى مثله و هى بن بى ا خ . نام يكى از پسران آدم وقتى كه همهء فرزندان وى متفرق شدند او هم به طرفى رفت و مفقود الاثر گرديد .
و ما ادرى اى هى بن بى هو : نمىدانم چه كس است او .
بيا
بيا
(
bay
) ص . پ . پر - نقيض خالى .
بيا
بيا
(
bay
) ا . پ . در خانه و در سراى .
بيا
بيا
(
bi
) پ . كلمهء امر از آمدن .
بىآب
بىآب
(
bi - b
) ص . پ . بىرونق . و بىتاب . و بىطراوت و لطافت . و بدون آب . و بىمزه . و بىآبرو و رسوا . و بىشأن . و ابله و احمق . و خجل و شرمنده .
و بىآب شدن : خجل و شرمنده شدن و رسوا و بىآبرو شدن .
بياب
بياب
(
bayyb
) ا . ع . سقائى كه جهت فروش آب در كوچه‌ها مىگردد .
بيابان
بيابان
(
bi b n
) و (
bay b n
) ا . پ .
دشت و صحرا و صحراى بىآب و علف و غير مزروع .
بيابان‌باش
بيابان‌باش
(
biy b n - b c
) ص . پ .
كسى كه در بيابان منزل دارد . و تازيان بيابان‌باش : اعراب بدوى .
بيابانك
بيابانك
(
bi b nak
) ا . پ . صحراى خرد و كوچك . و ا خ . نام قريه‌اى در كنار كوير مركزى ايران نزديك جندق .
بيابان‌مرگ
بيابان‌مرگ
(
bi b n - marg
) ص .
پ . هلاك شدهء در بيابان . و بيابان مرگ شدن : هلاك شدن در بيابان .
بيابان‌نشين
بيابان‌نشين
(
bi b n - necin
) ص . پ .
گوشه‌نشين . و چادرنشين . و صحرانشين و بدوى و مردمانى كه در بيابان زندگى مىكنند .
بيابان‌نورد
بيابان‌نورد
(
bi b n - navard
) ص . پ .
بيابان‌گرد و سفركنندهء در بيابان‌ها و سياح .
بيابانى
بيابانى
(
bi b ni
) ا . ص . پ . وحشى و بدوى و بىتربيت و صحرائى .
بيابانيات
بيابانيات
(
bay b niy t
) ا . ع . ستارهائى كه در غير مدار آفتاب و ماه واقع شده‌اند .
بىابر
بىابر
(
bi - abr
) ص . پ . آسمان صاف كه در آن ابر نباشد .
بىآبرو
بىآبرو
(
bi - bru
) ص . پ . بىاعتبار .
و بىشرف و رسوا . و خوار و ذليل . و معزول . و شرمگين .
بىآبروى
بىآبروى
(
bi - beruy
) ا . پ . چيز ناپسند و ناموافق .
بىآبروئى
بىآبروئى
(
bi - brui
) ا . پ . رسوائى و بىشرفى . و بىاعتبارى .
بىآب و رنگ
بىآب و رنگ
(
bi - bo - rang
) ص .
پ . خالى از لطافت و زيبائى و نيكوئى .
بىآبى
بىآبى
(
bi - bi
) ا . پ . بىرونقى و بىطراوتى . و حماقت و گولى .
بيات
بيات
(
bay t
) ا . پ . غصه و غم و افسوس . و تشويش .
و توجه و انديشه و ا خ . نام گروهى از تركان .
بيات
بيات
(
bay t
) ا خ . ع . دهى و روستائى نزديك واسط .
بيات
بيات
(
bay t
) ص . پ . - مأخوذ از تازى - شب مانده كه يك شب بر آن گذشته باشد .
و نان بيات : نان شب مانده و شبينه .
بيات
بيات
(
bay t
) م . ع . بات يفعل كذا كذا بيتا و بياتا و مبيتا و بيتوته . مر . بيتوته .
بىاتفاق
بىاتفاق
(
bi - ettef q
) ص . پ . عارى از موافقت و اتحاد و همراهى .
بىاثر
بىاثر
(
bi - asar
) ص . پ . عارى از