فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٥٠

بنفشه‌پوش

بندور

بندور

(

bandur

) ا . پ . قوهء متخيله .

ج : بندوران .

بندور

بندور

(

bondur

) ا . پ . ريسمانى كه بدان جوال و توبره و مانند آن را دوزند .

بندوران

بندوران

(

bandur n

) پ . ج . بندور .

بندوروغ

بندوروغ (

banduruq

) و بندورغ

(

bandevarq

) ا . پ . بندروغ . و سد جلو آب .

بندوق

بندوق

(

bonduq

) ا . ع . تفنگ . ج :

بناديق .

بندول

بندول

(

bandovl

) ا . پ . ريسمانى كه بدريچهء دول آسيا اتصال دارد و چون آن را بكشند غله از دول در ميان دو سنگ آسيا داخل گردد .

بنده

بنده

(

bande

) ا . پ . برده و عبد و عبيد و غلام و چاكر و لاچين و زرخريد و خانزاد .

و نوكر و خدمتگار . و خدمتگزار با صداقت و مطيع و فرمانبردار و حاضر در فرمان . و بندهء درگاه : غلام حاضر در درگاه . و بندهء فرمان : غلام حاضر در فرمان . و بندهء شكم ص . : پرخوار و شكم‌پرور .

و بندهء مخلص : مطيع و خالص در فرمانبردارى . ج : بندگان .

بنده

بنده

(

bande

) ص . پ . بسته شده و بند شده . و محكم شده . و ثابت و برقرار . و مسلسل و زنجير شده . و مندرج و مشمول و شامل شده . و مسدود .

بنده‌پرور

بنده‌پرور

(

bande - parvar

) ص . پ .

كسى كه رعايت حال زيردستان خود را مىنمايد .

بنده‌خانه

بنده‌خانه

(

bande - x ne

) ا . پ . يعنى خانهء من - و اين لفظ را كوچك در مقام شخص بزرگى ادا مىكند .

بنده‌زاده

بنده‌زاده

(

bande - z de

) ا . پ . يعنى زاده بندهء شما - و اين لفظ را نيز كوچك در مقام شخص بزرگى ادا مىنمايد .

بنده‌گرفتگى

بنده‌گرفتگى

(

bande - gereftegi

) ا . پ . غلامى و بردگى .

بنده‌گرفته

بنده‌گرفته

(

bande - gerefte

) ص . پ .

حبس شده .

بنده‌نواز

بنده‌نواز

(

bande - nav z

) ص . پ .

كسى كه بر پست‌تر از خود مهربانى كند . و مهربان نسبت به بندگان .

بندى

بندى

(

bandi

) ا . پ . اسير و گرفتار .

ج : بنديان .

بنديان

بنديان

(

bandi n

) پ . ج . - بندى - اسيران و محبوسين .

بنديخانه

بنديخانه

(

bandi - x ne

) ا . پ . محبس و زندان و منزل اسيران .

بنديدن

بنديدن

(

bandidan

) ف م . پ . بستن .

و قيد كردن و حبس كردن .

بنديشه

بنديشه

(

bandice

) ا . پ . انديشه و فكر . و خيال .

بنديمه

بنديمه (

bandime

) و بندينه

(

bandine

) ا . پ . بندمه و تكمه . و گوى گريبان .

بنديوان

بنديوان

(

bandiv n

) ا . پ . زندان‌بان و نگاهبان بنديان .

بنران

بنران

(

bon - r n

) ا . پ . ريشهء ران يعنى ما بين شكم و ران .

بنزوات

بنزوات

(

banzov t

) ا . پ . - مأخوذ از فرانسه - ملحى كه از اسيد بنزوئيك حاصل گردد .

بنس

بنس

(

banas

) م . ع . گريختن از شر ( و الفعل من سمع ) يق بنس الرجل بنسا .

بنساله

بنساله

(

bons le

) ص . پ . كهن و سالخورده .

به نسبت

به نسبت

(

be - nesbat

) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - برحسب . و بعلاقه . و بمناسبت .

و بمقابله . و بمشابهت .

بنش

بنش

(

banc

) م . ع . بنش فى الامر بنشا ( از باب نصر ) : سست شد در آن كار .

بنشاختن

بنشاختن

(

benc xtan

) ف م . ع . نشانيدن و جاى دادن . و افراختن .

بنشاستن

بنشاستن

(

benc stan

) ف ل . پ . نشسته شدن . و ف م . نشانيدن .

بنشاندن

بنشاندن

(

benc nd n

) ف م . پ . نشانيدن .

و نشاندن فرمودن . و برپاداشتن . و افراختن .

و ف ل . نشستن .

بنشين !

بنشين !

(

bencin

) و (

benecin

) پ . كلمهء امر از نشستن .

بنصر

بنصر

(

benser

) ا . ع . انگشت ميانهء انگشت كوچك و وسطى - مؤنث آيد و به فارسى دوم و بنيام گويند - ج : بناصر .

بنطاسيا

بنطاسيا (

bent si

) و بنطاسيه

(

bent sie

) ا ج . پ . - مأخوذ از يونانى - حواس باطنى . و يا همهء حواس .

بنظام

بنظام

(

be - nez m

) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - بنظم و ترتيب .

به نظر

به نظر

(

bonzar

) ا . ع . تلاق و تندى ميان دو لب فرج زن .

بنظيان

بنظيان

(

benzi n

) ا . ع . زن بدخوى بىشرم زبان دراز .

بنغار

بنغار

(

bonq r

) ا . پ . بلغار .

بنفحة

بنفحة

(

benfahat

) ا . ع . پنيرمايه .

بنفسج

بنفسج

(

banafsaj

) ا . ع . - مأخوذ از بنفشهء فارسى و بمعنى آن .

بنفسه

بنفسه

(

be - nafseh

) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - به خودى خود .

بنفش

بنفش

(

bonafc

) و (

benafc

) ص . پ .

رنگ كبود مانند رنگ گل بنفشه . و بنفش كردن ف م . : كبود كردن .

بنفشه

بنفشه

(

bonafce

) و (

benafce

) و (

banafce

) ا . پ . گياهى بهارى كه داراى گلهاى كبود معطر است . و گياهى را نيز گويند كه در آب رويد .

بنفشه‌پوش

بنفشه‌پوش

(

bonafce - povc

) ص . پ .