فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٤٦

بناصر

و بن‌بينى : نوك بينى و ريشهء بينى كه نزديك به ابرو مىباشد . و بن دامان : ارض و زمين .

و بن‌دندان : انقياد و فرمان‌بردارى و اطاعت . و رغبت تمام . و ذخيره و پس‌انداز .

و قصد و اراده . و بن كشتى : دمبالهء كشتى .

و بن‌كوه : قاعدهء كوه . و بن‌گوش :

اطاعت و انقياد . و دقت . و بيخ و بن : ريشه و بنياد . و بن‌بخت بر زمين ماليدن ف ل . : استوار گشتن بخت و دولت . و بن دامان شبستان كردن يعنى زمين را خوابگاه خود ساختن . و بمراقبه رفتن .

بن

بن

(

ban

) ا . ع . لغتى است در بل (

bal

) .

بن

بن

(

ben

) ا . ع . ابن مانند بن عبد الله يعنى ابن عبد اللّه .

بن

بن

(

benn

) ا . ع . پيه . و فربهى . و قوت يق بن على بن . و جاى بدبو .

بن

بن

(

bonn

) ا . ع . نوعى از طعام مانند آبكامه . و ا خ . نام چند نفر محدث .

بن

بن

(

bonn

) و (

bon

) ا . ع . درخت قهوه و بار آن .

بن

بن

(

bann

) م . ع . بن المكان بنا :

( از باب ضرب ) : مقيم شد در آنجاى .

بنا

بنا

(

ben

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - عمارت و برگوك و لاد و ساختمان . و قرار و برقرارى . و بنا افگندن ف م . : خراب كردن . و بنا گذاشتن : قرار گذاشتن . و بنا كردن : عمارت كردن و ساختمان نمودن و بناباب رسانيدن : ساختمان استوار كردن . و خراب كردن ساختمان . و بنا بودن ف ل . : قرارداد داشتن . و بنا شدن ساخته شدن . و بناى عمارت : برقرارى عمارت و ساختمان آن . و بناى كار :

برقرارى كار . و بناى شما : قرارداد شما .

بنا

بنا

(

bon

) ا . پ . بلغت زند بن و بنياد .

بنا

بنا

(

bann

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - راز و آنكه عمارت مىسازد و دزار و گل كار و زاو و زاويل نيز گويند .

بناء

بناء

(

ben '

) ا . ع . خانه و عمارت . ج :

ابنية (

abniat

) و ج ج : ابنيات (

abni t

) الحديث : من هدم بناء ربه تبارك و تعالى فهو ملعون اى من قتل نفسا به غير حق لان الجسم بنيان خلقة اللّه تعالى و ركبه . و بناء الكلمة : بودن آخر كلمه بر يك حالت از سكون و حركت بدون عامل .

بناء

بناء

(

ben '

) م . ع . بنى البيت بناء و بنيا و بنيانا و بنية و بناية ( از باب ضرب ) :

برآورد آن خانه را . و بنى الرجل : نيكوئى كرد به آن مرد . و بنى على اهله و بها :

آورد زن را بخانهء خود . و بنى الطعام بدنه : فربه كرد . و كذا بنى الطعام لحمه :

رويانيد و افزود گوشت را . و بنت القوس على وترها : چسبيد كمان بزه .

بناء

بناء

(

bann '

) ا . ع . راز و گل كار و كسى كه عمارت مىسازد .

بناب

بناب

(

bon b

) ا . پ . عمق آب و ته آب .

بنا بر

بنا بر

(

ben - bar

) پ . كلمهء موصول يعنى لادبر . و بنابراين : لادبر اين و بدين جهت و بدين سبب . و بنا بر آن : لادبر آن و به آن سبب و به آن جهت .

بنابه

بنابه

(

ban be

) ا . پ . نوبت و بنابهء ماست : يعنى نوبت ماست .

بنات

بنات

(

ban t

) ع . ج ابنة (

ebnat

) و بنت (

bent

) . و پيكرهاى كوچك كه دختران بدان بازى كنند و عروسك گويند . و عن عائشة رضى اللّه عنها : كنت العب مع الجوارى بالبنات . و بنات‌آوى (

ban to - v

) ج ابن آوى (

ebno - v

) كه شغال باشد .

و بنات الاربعه : كلمات چهار حرفى .

و بنات الخمسة : كلمات پنج حرفى .

و بنات الدهر : حوادث زمانه . و بنات الارض : رودها و درياچه‌ها . و بنات الفلا : شتران كه پريشان در بيابان گذرند .

و بنات الرعد ا . : سماروغ . و بنات الليل : احتلام . و يا حادثهء شب . و بنات الماء : طايرى . و بنات اللهو : رباب .

و بنات المنايا : تير . و جارية بنات اللحم : دختر فربه . و بنات النعش : هفت اورنگ .

بنات

بنات

(

ban t

) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - دختران . و بنات نبات : گياه‌هائى كه تازه روئيده باشند . و بنات وردان ا . : نام حيوانى . و بنات النعش صغرى :

هفتو رنگ كهين . و بنات النعش كبرى :

هفتو رنگ مهين . و بنات گردون : سه ستارهء صف زده از هفت ستارهء بنات النعش .

و همهء ستاره‌هاى آسمان .

بنادر

بنادر

(

ban der

) ع . ج بندر (

bandar

) .

بنادر

بنادر

(

ban der

) ج ا . پ . - مأخوذ از تازى - بندرها و شهرهاى واقع در كنار دريا .

بنادرة

بنادرة

(

ban derat

) ع . ج بندار (

bond r

) .

بنادق

بنادق

(

ban deq

) ع . ج بندق (

bondoq

) .

بنادك

بنادك

(

ban dek

) ع . ج بندك (

bandak

) .

بناديق

بناديق

(

ban diq

) ع . ج بندوق (

bonduq

) .

بنارس

بنارس

(

ban res

) ا خ . پ . - مأخوذ از سنسكريت - نام شهرى در هند و متعلق بانگليس و در روى رود گنگ بنا شده و داراى تقريبا 200 هزار نفر جمعيت . و هنود اين شهر را مقدس مىدارند و بتخانه‌هاى چندى در آن بنا كرده‌اند . و بنارس زرى : يك نوع پارچهء زرى اعلائى كه در شهر بنارس بافته مىشود .

بنارنج

بنارنج

(

ban renj

) و (

ban ranj

) ا . پ . شبان و چوپان .

بناست

بناست

(

ben st

) ا . پ . سقز درخت كاج .

بناسيب

بناسيب

(

ban sib

) ا . پ . تخم درخت كاج .

بناصر

بناصر

(

ban ser

) ع . ج بنصر (

bensar

) .