فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٣٧

بلعك

توابع مصر است رويد و به فارسى باسان و خنجيده نيز گويند . و در اصطلاح دواسازى مادهء سقزى مايع و يا نيم مايعى كه از درخت مذكور و يا درختهاى ديگر به خودى خود و يا باعانت شكافهاى مصنوعى تراوش مىكند مانند بلسان مكى و بلسان تلو و جز آن .

بلست

بلست

(

belest

) ا . پ . وجب و شبر .

بلسك

بلسك

(

balask

) ا . پ . خطاف و پرستوك .

بلسك

بلسك

(

belesk

) ا . پ . سيخ آهنى كه يك سر آن پهن بود و بدان نان را از تنور جدا كنند و سيخ كباب .

بلسك

بلسك

(

bolosk

) ا . پ . چوب و يا سيخ گنده‌اى كه بدان بريان در تنور آويزند .

بلسك

بلسك

(

balsak

) و (

belsek

) ا . ع .

گياهى كه چون در جامه خلد بدشوارى جدا گردد .

بلسكى

بلسكى

(

balsak

) ا . ع . يك نوع گياهى .

بلسمة

بلسمة

(

balsamat

) م . ع . بلسم بلسمة :

خاموش شد از بيم . و بلسم الرجل :

ناپسند نمود آن مرد روى خود را به كسى .

بلسن

بلسن

(

bolson

) ا . ع . نرسك . و دانه‌اى مانند نرسك .

بلسنة

بلسنة

(

bolsonat

) ا . ع . واحد بلسن .

بلشك

بلشك

(

bolock

) ا . پ . چوب و يا سيخ گنده‌اى كه بدان بريان در تنور آويزند و بلسك نيز گويند .

بلشون

بلشون

(

balacun

) ا . ع . بوتيمار .

بلص

بلص

(

beless

) ا . ع . طائرى است پيسه و شبيه بصرد .

بلصام

بلصام

(

bels m

) ا . ع . گريز و فرار .

بلصمة

بلصمة

(

balsamat

) م . ع . بلصم بلصمة :

گريخت .

بلصو

بلصو

(

balasovv

) و

بلصوة

بلصوة

(

balasovvat

) ا . ع . طائرى مانند صرد .

بلصوص

بلصوص

(

balasus

) و (

ballasus

) ا .

ع . طايرى مانند صرد .

ابن بلصى

ابن بلصى

(

ebne - balas

) ا . ع . طائرى .

بلصى

بلصى

(

beless

) ا . ع . طائرى مانند صرد .

يكى : بلص (

beless

) و بلصو (

balasovv

) و يا بلصوة (

balasovvat

) .

بلط

بلط

(

balt

) م . ع . بلط الدار بلطا ( از باب نصر ) : سنگ‌فرش كرد خانه را .

بلط

بلط

(

balt

) و (

bolt

) ا . ع . آلت خراطان .

بلط

بلط

(

bolot

) ج ا . ع . صوفيان بىباك . و گريختگان از جنگ .

بلطان

بلطان

(

balt n

) و

بلطاون

بلطاون

(

balt van

) ا . پ . چغندر . و اسفناج .

بلطة

بلطة

(

boltat

) ا . ع . مدت دراز . و زمانه .

و يا مفلس و يا فجاءة . و خانه‌اى كه از سنگ فرش شده باشد . و ا خ . نام پشته‌اى - و همهء اين معانى در شعر امرؤ القيس است كه مىگويد : نزلت على عمرو بن در ماء بلطة .

بلطحة

بلطحة

(

baltahat

) م . ع . خويشتن را بر زمين زدن . و ايفاى وعده نكردن - مانند بلدحة .

بلطف

بلطف

(

be - lotf

) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - هميشه بطور مضاف واقع مىشود مانند بلطف الله و يا بلطف پروردگار يعنى بتوفيق و همراهى خدا . و بلطف شما :

بهمراهى و مهربانى شما .

بلع

بلع

(

bal '

) ا . پ . - مأخوذ از تازى - فرو بردن چيزى را از گلو كه بنگش نيز گويند .

و بلع كردن ف م . : نواريدن .

بلع

بلع

(

bala '

) م . ع . بلع بلعا ( از باب سمع ) : فرو برد از حلق . و قال فى المعيار :

بلع الطعام و الماء و الريق بلعا ( كسمع و نفع ) لغة .

بلع

بلع

(

bola '

) ص . ع . مرد بسيارخوار .

و ا خ . بدون الف و لام - شهرى . و يا كوهى و بنو بلع ج ا خ . : بطنى كوچك از قضاعة .

و سعد بلع ( معرفة ) : منزل بيست و سيوم از منازل قمر - گويند در وقتىكه خداوند تعالى فرمود يا ارض ابلعى ماءك طلوع كرد ؛ و آن دو ستاره است يكى روشن و بزرگ و ديگرى خفى و كوچك و آنكه روشن است گويا از كمال روشنى خود آن كوچك را فرو مىبرد و از اين جهت است كه آن را بالع نيز گويند و در شب اخير از كانون دويم ماه رومى طلوع مىكند و در شب اول ماه آب غروب مىنمايد . و نيز بلع : ج بلعة (

bol'at

) .

بلعاء

بلعاء

(

bal'a '

) ا خ . ع . از اسماء رجال است و سه اسب را نيز گويند .

بلعام

بلعام

(

bal ' m

) ا خ . ع . مردى از علماى زمان حضرت موسى كه بلعم نيز گويند .

بلعبيدن

بلعبيدن

(

bala'bidan

) م ف . پ . فروبردن در حلق و بلعيدن .

بلعبيس

بلعبيس

(

bola'bis

) ا . ع . اعجوبه‌ها .

بلعة

بلعة

(

bol'at

) ا . ع . سوراخ بكره . ج :

بلع (

bola '

) .

بلعة

بلعة

(

bolaat

) ا . ع . مرد بسيارخوار .

بلعث

بلعث

(

bal'as

) ص . ع . مرد فربه سست گوشت . و مرد بدخلق .

بلعثة

بلعثة

(

bal'asat

) ص . ع . - مؤنث بلعث - زن فربه سست گوشت .

بلعثة

بلعثة

(

bal'asat

) م . ع . بلعث بلعثة :

سست گوشت گرديد با فربهى .

بلعس

بلعس

(

bal'as

) ص . ع . ماده شتر ضخم پرگوشت .

بلعص

بلعص

(

bol'os

) و (

bal'as

) ا . ع .

جوف فرج .

بلعق

بلعق

(

bal'aq

) ا . ع . بهترين خرماى عمان .

بلعك

بلعك

(

bal'ak

) ا . ع . ماده شتر سست گوشت يا كلان سال يا فربه رام . و ماده شتر آبستن . و مرد كندخاطر ناكس حقير . و نوعى از بهترين خرماى عمان - لغتى است در