فرهنگ نفيسى ( فارسى ) — الجزء ١، الصفحة ٦٠٣

بسياردان

بسنده‌كارى

بسنده‌كارى

(

basande - k ri

) ا . پ .

رضايت و خشنودى .

بسنك

بسنك

(

bosonk

) ا خ . پ . نام كوهى - گويند آن كوه مسكن كبوترانى است كه مىخوانند و بيان مىكنند مقاصد مردم را .

به سنگ

به سنگ

(

basang

) ا . پ . اسب رام نشده و ا خ . منتخب كتاب انجيل .

به سنگ

به سنگ

(

besang

) ا . پ . اكليل الملك . و درخت خرمابن و نخل .

به سنگ آمدن

به سنگ آمدن

(

besang - madan

) ف ل . پ . سست و ضعيف شدن .

بسنه

بسنه

(

basne

) ا . پ . اسب سركش و رام نشده . و گاو جوان .

بسنه‌سراى

بسنه‌سراى

(

bosne - sar y

) ا خ . پ .

شهر پايتخت بسنى .

بسنى

بسنى

(

bosni

) ا خ . پ . يكى از ممالك سابق تركى اروپ كه پس از معاهدهء برلن در 1296 هجرى از سلطنت عثمانى منتزع گشته و در جزو سلطنت اتريش برقرار گرديد و پايتخت آن شهر بسنه‌سراى يا سراژوو مىباشد . از 1919 ضميمهء مملكت سربوكروآت سلوان ( يوگوسلاوى ) گشته . جمعيت آن 000 ، 348 ، 1 نفر .

بسوء

بسوء

(

basu '

) ص . ع . ناقة بسوء :

ماده شترى كه مر دوشنده را رام باشد .

بسوء

بسوء

(

bosu '

) م . ع . بسا بسأ و بسوء مر . بسء (

bas '

) . و بسا بسأ و بسا و بسوء مر . بسء (

bas '

) و بسء (

basa '

) .

بسوته

بسوته

(

basute

) و (

besute

) ا . پ .

زلف و گيسو .

بسودن

بسودن

(

besudan

) و (

bosudan

) ف م . پ . دست نهادن . و لمس كردن و سودن و ماليدن . و سوراخ كردن و سفتن . و دور كردن . و بر پشت زدن . و باطل كردن . و از دست افگندن . و محو كردن . و حركت دادن . و بلعيدن . و آميختن .

بسوده

بسوده

(

besude

) و (

bosude

) ص . پ .

لمس كرده شده . و سائيده شده . و دست نهاده شده .

بسور

بسور

(

basur

) ص . ع . تيز و ترش . و ترش‌رو و بداخم .

بسور

بسور

(

basur

) ا . ع . شير بيشه .

بسور

بسور

(

bosur

) م . ع . بسر بسرا و بسورا . مر . بسر (

basr

) .

بسور

بسور

(

bosur

) ا . پ . نفرين و دعاى بد .

بسوريدن

بسوريدن

(

bosuridan

) ف ل . م . پ .

نفرين كرد . و دعاى بد نمودن .

بسوس

بسوس

(

basus

) ا . ع . ماده شترى كه بىگفتن كلمهء بس‌بس دوشيدن ندهد . و ا خ . نام زنى شوم كه شوهرش را سه دعاى مستجاب بخشيده بودند . روزى زن گفت دعائى كن تا مرا حقتعالى خوب‌تر از زنان بنى اسرائيل گرداند مرد دعا كرد و دعاى او مستجاب شد . زن از وى بر گشته ارادهء گناه و سيآت نمود آن‌گاه مرد دعاى بد كرد تا زن بسگ مادهء بسيار آواز مسخ گرديد پسرانش شكايت پيش پدر آوردند كه مردم ما را عيب مىكنند دعائى كن تا خداى تعالى او را به حالت اصلى بازگرداند . مرد باز دعا كرد و هر سه دعاى او بشومى آن زن بباد رفت . و از اين جاست كه گفته‌اند اشأم من البسوس و گفته‌اند بسوس نام خالهء جساس بن مرة الشيبانى بود كه بواسطهء او مدت چهل سال ما بين بكر و تغلب جنگ واقع شد و آن را حرب البسوس گويند .

بسوق

بسوق

(

basuq

) ا . ع . گوسپند دراز پستان .

بسوق

بسوق

(

bosuq

) م . ع . بسق بسقا ( از باب نصر ) : خدو انداخت . و بسقت النخل بسوقا : باليد آن خرمابن . و بسق الرجل فى علمه : ماهر شد آن مرد . و بسق فلان على اصحابه : فزونى يافت فلان اصحاب خود را .

بسول

بسول

(

bosul

) ا . پ . دعاى بد و نفرين و بسور .

بسول

بسول

(

bosul

) م . ع . بسل بسولا ( از باب نصر ) : ترش‌روى گرديد از خشم و يا از شجاعت .

بسوليدن

بسوليدن

(

bosulidan

) ف ل . م . پ .

نفرين كردن و بسوريدن .

بسوى

بسوى

(

be - suy

) م ف . پ . به سمت و به طرف . و بمقابل .

بسه

بسه

(

base

) ا . پ . اكليل الملك .

به سهولت

به سهولت

(

be - sohulat

) م ف . پ . به آسانى و بىدشوارى .

بسى

بسى

(

basi

) ا . پ . بسيارى و فراوانى و كثرت و زيادتى .

بسى

بسى

(

basi

) ص و م ف . پ . بسيار و فراوان و كثير و كافى . و چندين بار .

بسيا

بسيا

(

basy

) ا . پ . بلغت زند شراب انگورى و خمر .

بسيار

بسيار

(

besy r

) م ف . پ . چندين و زياد و متعدد و كثير و فراوان . و خيلى . و بىنهايت . و بسيار بون ف ل .

متعدد و بيشمار بودن . و بسيار شدن : افزودن شدن . و بسيار كردن ف م . . افزودن و متعدد كردن .

بسياران

بسياران

(

besy r n

) ا ج . پ . جماعت مردمان . و مردمان انبوه .

بسياربر

بسياربر

(

besy r - bar

) ص . پ . بارآور و مثعر .

بسياربهر

بسياربهر

(

besy r - bahr

) ص . پ .

آنكه بهرهء بسيار دريافت مىكند .

بسيار خسپ

بسيار خسپ

(

besy r - xosp

) ص . پ .

خواب آلود . و سست و مايل بخواب .

بسيارخوار

بسيارخوار

(

besy r - x r

) ص . پ .

پرخوار .

بسياردان

بسياردان

(

besy r - d n

) ص . پ . عالم وا . قسمى از انار .